Ambasada musi pomóc przy wyrobieniu dowodu

Choć Polacy przebywający za granicą mają obowiązek zgłosić utratę dowodu osobistego, to konsul nie ma prawa przyjąć wniosku o wydanie nowego dokumentu. W sprawie zainterweniował rzecznik praw obywatelskich.

Profesor Irena Lipowicz domaga się wprowadzenia do porządku prawnego regulacji, która zapewniłaby Polakom za granicą pomoc konsula przy załatwianiu spraw związanych z utratą albo upływem terminu ważności dowodu osobistego. W tej sprawie profesor Irena Lipowicz w wystąpieniu do ministra spraw zagranicznych zwróciła uwagę, że osoba tracąca ten dokument podczas pobytu za granicą znajduje się w znacznie gorszej sytuacji niż ta, który zgubiła go w kraju. Podobnie jest wówczas gdy dokument przestał być ważny.

Winę za takie zróżnicowanie ponoszą przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 6 lutego 2009 r. w sprawie wzoru dowodu osobistego oraz trybu postępowania w sprawach wydawania dowodów osobistych, ich unieważnienia, wymiany, zwrotu lub utraty (Dz.U. nr 47, poz. 384 z późn. zm.) oraz ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz. U. z 2006 r., nr 139, poz. 993 z późn. zm.). Akty te m.in. nie przewidują bowiem możliwości składania wniosku o wydanie dowodu osobistego do innego organu niż urząd gminy. W efekcie konsul nie może go przyjąć, choćby tylko po to, aby przekazać go do właściwego organu.

Jednocześnie RPO zwraca uwagę, że konsul może pośredniczyć przy załatwianiu niektórych spraw związanych z dowodami osobistymi. Przepisy bowiem określają np. warunki wymiany dowodu przez konsulat w niektórych - wyjątkowych - sytuacjach. Dodatkowo nakładają na osoby przebywające za granicą obowiązek zgłoszenia utraty tego dokumentu właściwej ze względu na miejsce pobytu placówce konsularnej.

Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz

 malgorzata.piasecka@infor.pl