Jak będą prowadzone postępowania dyscyplinarne

Czytelnik jest notariuszem.

- Jak będzie przebiegało postępowanie dyscyplinarne dotyczące członków naszej korporacji - pyta pan Janusz z województwa pomorskiego.

Znowelizowana ustawa - Prawo o notariacie wprowadzi w tej kwestii zmiany. Otóż postępowanie dyscyplinarne będzie jawne. Sąd dyscyplinarny wyłączy jawność postępowania dyscyplinarnego ze względu na konieczność ochrony tajemnicy, jeżeli jej ujawnienie zagrażałoby dobru państwa albo ważnemu interesowi prywatnemu. Sąd dyscyplinarny wyłączy również jawność postępowania dyscyplinarnego, jeżeli jawność mogłaby obrażać dobre obyczaje. W razie wyłączenia jawności postępowania dyscyplinarnego orzeczenie ogłaszane będzie publicznie.

Nowelizację ustawy - Prawo o notariacie uchwalono z inicjatywy rządu. W uzasadnieniu zmian podkreślono, że obecnie obowiązujące przepisy ustawy stanowią, że postępowanie dyscyplinarne toczy się z wyłączeniem jawności. Na rozprawie mogą być obecni notariusze.

Tymczasem zgodnie z ustawą - Prawo o ustroju sądów powszechnych postępowanie dyscyplinarne wobec sędziów jest jawne. Sąd dyscyplinarny może wyłączyć jawność postępowania ze względu na moralność, bezpieczeństwo państwa, porządek publiczny i ze względu na ochronę życia prywatnego. Nawet w przypadku wyłączenia jawności orzeczenie ogłaszane jest publicznie.

Podobna ewolucja - od jawności wyłącznie dla członków korporacji do jawności rozprawy jako zasady - miała miejsce także w przypadku postępowania dyscyplinarnego adwokatów. Obecne przepisy ustawy - Prawo o adwokaturze stanowią, że rozprawa przed sądem dyscyplinarnym jest jawna, chyba że jawność rozprawy zagraża ujawnieniu tajemnicy adwokackiej albo zachodzą inne wymagane przepisami prawa przyczyny wyłączenia jawności. Podobnie jest w przypadku radców prawnych.

Jak z tego wynika, w przypadku większości korporacji prawniczych miały miejsce zmiany dotyczące postępowań dyscyplinarnych, których efektem było zniesienie niejawności tych postępowań dla osób spoza korporacji - zwrócono w uzasadnieniu zmian do ustawy - Prawo o notariacie. Jednocześnie podkreślono, że utrzymywanie w przepisach dotyczących notariuszy niejawności postępowania dyscyplinarnego należy ocenić jako anachroniczne i sprzeczne z obowiązującą w demokratycznym państwie prawa zasadą jawności życia publicznego. Wprowadzenie jawności postępowania dyscyplinarnego nie będzie miało negatywnych następstw, gdyż w przypadkach wyjątkowych, uzasadnionych dobrem państwa lub ważnym interesem prywatnym oraz z uwagi na dobre obyczaje sąd dyscyplinarny wyłączy jawność.

Nowelizacja ustawy - Prawo o notariacie została podpisana przez prezydenta. Nowe regulacje wejdą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.

krzysztof.tomaszewski@infor.pl

Art. 57 ustawy z 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (Dz.U. z 2008 r. nr 189, poz. 1158 z późn. zm.).

Art. 1 - 3 ustawy z 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o notariacie.