Kancelaria w formie spółki z o.o. musi zabezpieczyć klienta

Idea prowadzenia działalności w zakresie usług prawniczych była zawsze fundowana na nieograniczonej odpowiedzialności z tytułu możliwości narażenia dobra, jakim jest interes klienta, przy wykonywaniu świadczenia usług prawniczych. W przypadku spółek kapitałowych ta podstawowa zasada zostaje podważona, gdyż wprowadza do relacji z klientem podmiot trzeci, jakim jest spółka, która przejmuje na siebie zobowiązania. W spółkach osobowych mamy do czynienia z subsydiarną odpowiedzialnością wspólników. Wykluczenie możliwości sięgnięcia do majątku wspólników, jak ma to miesjce w przypadku spółek kapitałowych, czyni, moim zdaniem, ten pomysł nietrafionym.

Dziś każdy prawnik ma obowiązek ubezpieczenia siebie jako osoby wykonującej usługi prawnicze, choć oczywiście spółka może wprowadzić dodatkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej. Jeśli więc prawnicy działaliby w formie spółki kapitałowej, należałoby wprowadzić system obligatoryjnego ubezpieczenia spółek od odpowiedzialności cywilnej.

Można sobie wyobrazić taki system odpowiedzialności, który mógłby zaradzić ryzyku narażenia interesu klienta na uszczerbek. Oczywiście trzeba by było liczyć się z tym, że stawki nie byłyby niskie. Teoretycznie mogłoby to wystarczyć, ale trzeba mieć też na uwadze ograniczenia w skorzystaniu z takiego zabezpieczenia. Zwłaszcza w kontekście różnego rodzaju praktyk stosowanych przez firmy ubezpieczeniowe, które niejednokrotnie starają się zminimalizować ryzyko ponoszenia odpowiedzialności. Krótko mówiąc, wprowadzenie obowiązkowego ubezpieczenia spółek jest jakimś rozwiązaniem, ale nie zawsze do końca będzie to zabezpieczało interes klientów.

W przypadku spółki kapitałowej niewątpliwie mamy do czynienia z bardziej zorganizowanym przedsiębiorstwem, co daje prawnikom możliwość sięgania do poważnych, dużych spraw, jak chociażby pozwy zbiorowe, których prowadzenie wymaga niekiedy znacznie rozbudowanego zaplecza logistyczno-analitycznego. Większe przedsiębiorstwa stwarzają także możliwości pozyskania znacznego kapitału inwestycyjnego, co w przypadku spółek kapitałowych łączy się z efektywniejszymi możliwościami aktywizacji inwestorów niż przy spółkach osobowych. Aspekt ten może mieć niebagatelne znaczenie dla rozwoju prowadzonej działalności na rynku usług prawniczych.

@RY1@i02/2009/248/i02.2009.248.145.0002.101.jpg@RY2@

Fot. Wojciech Górski

Marek Michalski, specjalista z zakresu prawa gospodarczego i handlowego

specjalista z zakresu prawa gospodarczego i handlowego