Niezależność Prezesa NBP jest gwarantowana na kilka sposobów

Rober Suwaj: Samo złożenie wstępnego wniosku do Trybunału Stanu jest niezwykle trudne do racjonalnego i przekonującego wykazania zasadności i celowości

Odpowiedzialność konstytucyjna osoby pełniącej najwyższe funkcje w państwie – w tym Prezesa NBP – może być ponoszona wyłącznie za naruszenie konstytucji lub ustawy i wyłącznie w związku z zajmowanym stanowiskiem lub w zakresie jej urzędowania. Podstawowy problem, jaki w tym kontekście zauważam, to kwestia charakteru konstrukcji prawnej wachlarza kompetencji Prezesa NBP. Niezwykle trudno jest dokonać racjonalnego rozdzielenia działań prezesa, które wykonuje jako organ NBP, od tych, które realizuje jako przewodniczący Zarządu NBP czy Rady Polityki Pieniężnej. Jest to o tyle istotne, że kompetencje Prezesa NBP wynikające wprost z ustawy o NBP czy też z prawa bankowego mają w zasadzie charakter reprezentacyjny bądź opiniodawczy. Zdecydowana większość działań merytorycznych jest realizowana w ramach przewodniczenia organom kolegialnym, których odpowiedzialność należałoby badać w kontekście całokształtu ich działania, weryfikując treść podejmowanych przez nie poszczególnych uchwał.