O tym, czy kontrahent wykreślonego podatnika może odliczyć VAT

O CO TOCZYŁ SIĘ SPÓR

Chodziło o to, czy prawo UE pozwala odmówić prawa do odliczenia podatku naliczonego kontrahentowi podatnika, który nie figuruje w rejestrze czynnych podatników VAT. Spór w tej sprawie toczyła rumuńska firma, której kontrahent popadł w kłopoty z fiskusem. Nie składał deklaracji VAT, przez co został wykreślony z rejestru podatników VAT.

Rumuńskie przepisy - w odróżnieniu od polskich - mówią wprost, że w takiej sytuacji kontrahent wykreślonego nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego. Bierze się to z tego, że wykreśleni nie składają deklaracji VAT, co utrudnia kontrolę rozliczeń.

ROZSTRZYGNIĘCIE

TSUE stwierdził, że odebranie prawa do odliczenia podatku tylko dlatego, że kontrahent, który wystawił fakturę, nie figuruje w fiskalnym rejestrze, jest niezgodne z unijną dyrektywą. Podkreślił, że na skutek takiej odmowy kontrahent wykreślonego znalazłby się w gorszej sytuacji od swojego kontrahenta. Ten mógłby bowiem odzyskać nieodliczony VAT po przywróceniu do rejestru, a jego kontrahent straciłby to prawo nieodwołalnie.

Trybunał wyjaśnił, że liczy się to, czy do transakcji faktycznie doszło i czy nie była ona podatkowym oszustwem, a nie to, czy kontrahent, który wystawił fakturę, figuruje w rejestrze czynnych podatników.

PODSUMOWANIE

Wyrok ma duże znaczenie dla polskich podatników VAT. Zwłaszcza w kontekście aktywnie prowadzonej przez naszego fiskusa praktyki wykreślania podmiotów z rejestru czynnych podatników VAT. Kontrahenci takich podmiotów często sami rezygnują z odliczenia podatku z wystawionej przez nie faktury. Nie chcą bowiem wchodzić w spór z organami podatkowymi, które często czynią im trudności z odliczeniem VAT. Urzędnicy przyjmują bowiem, że wyrejestrowany podmiot nie powinien wystawiać faktur, a te, które wystawił, nie pozwalają na odliczenie VAT. Wyrok TSUE daje kontrahentom wykreślonych solidną podstawę do tego, by domagać się prawa do odliczenia VAT, o ile transakcja faktycznie miała miejsce i nie była podatkowym oszustwem.