Akcyza na oleje przed Trybunałem Sprawiedliwości UE

Postanowieniem z 5 marca 2013 r. (sygn. akt I GSK 780/11) Naczelny Sąd Administracyjny skierował do Trybunału Sprawiedliwości UE pytanie prejudycjalne czy art. 3 ust. 3 dyrektywy Rady 92/12/EWG z 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu (tzw. dyrektywa horyzontalna) oraz odpowiednio art. 1 ust. 3 lit. a) i akapit pierwszy dyrektywy Rady 2008/118/WE z 16 grudnia 2008 r. w sprawie ogólnych zasad dotyczących podatku akcyzowego (tzw. nowa dyrektywa horyzontalna) należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwia się nałożeniu przez państwo członkowskie na oleje smarowe oznaczone kodem CN 2710 19 71 - 2710 19 99, wykorzystywane do celów innych niż napędowe i grzewcze, podatku akcyzowego według reguł właściwych dla ujednoliconego podatku akcyzowego nakładanego na konsumpcję produktów energetycznych?

Pytanie dotyczyło rozpatrywanej przez NSA skargi kasacyjnej ministra finansów na wyrok WSA w Szczecinie z 11 stycznia 2011 r. (sygn. akt I SA/Sz 638/10). WSA w zaskarżonym wyroku stwierdził, że przepisy prawa krajowego naruszają wymóg art. 3 ust. 3 Dyrektywy Horyzontalnej.

W myśl powoływanego art. 3 ust. 3dyrektywy horyzontalnej (odpowiednio art. 1 ust. 3 nowej dyrektywy horyzontalnej) państwa UE zachowują prawo do wprowadzenia lub utrzymania podatków na wyroby inne niż akcyzowe (np. oleje smarowe), pod warunkiem że nie spowodują one zwiększenia formalności związanych z przekraczaniem granicy w handlu między państwami członkowskimi. Należy zatem odpowiedzieć na dwa pytania: czy akcyza na oleje smarowe nakładana w Polsce spowoduje zwiększenie formalności związanych z przekraczaniem granicy i czy można nałożyć na te wyroby podatek, który w istocie odpowiada ujednoliconemu podatkowi akcyzowemu nakładanemu na konsumpcję wyrobów energetycznych?

Na oba pytania odpowiedział NSA w uchwale z 29 października 2012 r. (sygn. akt I GPS 1/12), w której stwierdził, że przepisy obowiązujące tylko na terytorium kraju, w których ustanowiono odmienne procedury, nie wprowadziły ograniczeń w zakresie obrotu tymi wyrobami i nie nałożyły na podatników ani inne państwa członkowskie obowiązków niezgodnych z przepisami prawa UE. NSA stwierdził ponadto, że wyroby takie jak oleje smarowe nie są objęte systemem ujednoliconego podatku akcyzowego, więc państwa członkowskie mogą nałożyć na nie podatek konsumpcyjny, również taki, który nosi tę samą nazwę i jest uregulowany tym samym aktem prawnym co akcyza.

Kwestią możliwości nałożenia podatku identycznego z ujednoliconą akcyzą na wyroby inne niż akcyzowe zajmie się teraz TSUE. Olejami smarowymi trybunał zajmował się już dwukrotnie. Wyrok w sprawie C-437/01, w którym TSUE nakazał obligatoryjne zwolnienie olejów z akcyzy, wydany był w stanie prawnym obowiązującym przed wejściem w życie dyrektywy energetycznej. W wyroku Fendt Italiana Srl przeciwko Agenzia Dogane Ufficio Dogane di Trento z 2007 r. (C-145/06 i 146/06) TSUE wskazał zaś, że przepisy dyrektywy energetycznej nie stoją na przeszkodzie krajowemu podatkowi nakładanemu na oleje smarowe przeznaczone, oferowane lub sprzedawane na inne cele niż opałowe lub napędowe. TSUE nie przesądził jednak, że może to być de facto taki sam podatek jak ten nakładany na inne wyroby energetyczne. Należy mieć nadzieję, że rozważenie tej kwestii przez TSUE rozstrzygnie wieloletni spór podatników z Ministerstwem Finansów. Wydanie orzeczenia będzie mogło stanowić podstawę do wznowienia postępowania w sprawach zakończonych wydaniem decyzji ostatecznej (pod warunkiem że nie upłynął termin przedawnienia).

Dyrektywa energetyczna nie stoi na przeszkodzie krajowemu podatkowi nakładanemu na oleje smarowe przeznaczone na inne cele niż opałowe lub napędowe

@RY1@i02/2013/073/i02.2013.073.07100020a.802.jpg@RY2@

dr Elżbieta Lis doradca podatkowy w Kancelarii KSP Legal & TaxAdvice

dr Elżbieta Lis

doradca podatkowy w Kancelarii KSP Legal & TaxAdvice