Sankcje dla ukrywających dochody

W trakcie prowadzonego postępowania z nieujawnionych źródeł przychodów podatnik powołał się na fakt zawarcia umów pożyczek. Jego zdaniem zawarł ok. 10 takich umów. Pożyczki nie zostały zgłoszone i opłacone w terminie 14 dni od momentu ich zawarcia. Deklaracje i podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) w wysokości 2-proc. podatnik zapłacił w trakcie już prowadzonego postępowania z tytułu nieujawnionych źródeł przychodów.

- Czy pożyczki te mogą być opodatkowane w wysokości 20 proc. - pyta pani Alicja z Kielc.

Artur Wolny, partner w Sendero Tax & Legal, przypomina, że rezultatem nowelizacji ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 101, poz. 649) dokonanej 1 stycznia 2007 r. było wprowadzenie nowej stawki podatkowej, mającej charakter sankcji w stosunku do nieuczciwych podatników. Jej wysokość wynosi aż 20 proc. podstawy opodatkowania. Ma ona zastosowanie m.in. w razie powołania się przez podatnika na fakt zawarcia umowy pożyczki, z tytułu której nie dopełnił ciążących na nim obowiązków.

- Powołanie musi mieć miejsce przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej w toku czynności sprawdzających, postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub postępowania kontrolnego - wyjaśnia Artur Wolny.

Ekspert wyjaśnia, że celem tej regulacji była wola ustawodawcy, aby ukrócić wybiegi stosowane przez podatników w trakcie postępowań w sprawie dochodów z nieujawnionych źródeł, polegające na powoływaniu się na fikcyjne umowy pożyczek.

Z pytania zadanego przez czytelnika wynika, że w trakcie prowadzonego postępowania w sprawie opodatkowania dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów podatnik powołał się na fakt pozyskania środków pieniężnych będący wynikiem zawartych przez niego umów pożyczek. Środki pochodzące z zawartych umów miały udokumentować wydatki poniesione przez podatnika w roku objętym kontrolą.

- Fakt powołania się na zawarcie umów pożyczek może w praktyce udokumentować pochodzenie środków pieniężnych, z których podatnik poniósł określone wydatki, a tym samym uchronić go przed opodatkowaniem nieujawnionych dochodów przy zastosowaniu sankcyjnej 75-proc. stawki PIT - stwierdza Artur Wolny.

Z drugiej strony - jak zastrzega ekspert - powołanie się przez podatnika na umowy pożyczki, od których nie został zapłacony 2-proc. PCC, może oznaczać w przedstawionej sytuacji konieczność zapłacenia PCC z zastosowaniem stawki 20-proc. Według Artura Wolnego, ryzyko sankcyjnej 20-proc. stawki wystąpi zawsze, gdy podatnik przed uiszczeniem należnego 2-proc. PCC od zawartych umów pożyczek powoła się na fakt ich zawarcia w trakcie prowadzonego postępowania w sprawie opodatkowania dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów.

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl