Jak fiskus sprawdzi rozliczenie

Organy podatkowe dokonują czynności sprawdzających, mających na celu:

1) sprawdzenie terminowości składania deklaracji i wpłacania zadeklarowanych podatków, w tym również pobieranych przez płatników oraz inkasentów;

2) stwierdzenie formalnej poprawności składanych dokumentów;

3) ustalenie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami.

Ostatnim dniem na złożenie PIT za 2009 rok jest piątek 30 kwietnia 2010 r. Jeśli podatnik się spóźni, urząd skarbowy zapewne wezwie go, aby zapytać, skąd wynika spóźnienie. Za złożenie deklaracji po ustawowym terminie podatnik może być ukarany sankcjami karnymi skarbowymi.

Art. 272 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

W razie stwierdzenia, że deklaracja zawiera błędy rachunkowe lub inne oczywiste pomyłki bądź że wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymaganiami, organ podatkowy w zależności od charakteru i zakresu uchybień:

1) koryguje deklarację, dokonując stosownych poprawek lub uzupełnień, jeżeli zmiana wysokości zobowiązania podatkowego, kwoty nadpłaty, kwoty zwrotu podatku lub wysokości straty w wyniku tej korekty nie przekracza kwoty 1 tys. zł;

2) zwraca się do składającego deklarację o jej skorygowanie oraz złożenie niezbędnych wyjaśnień, wskazując przyczyny, z powodu których informacje zawarte w deklaracji podaje się w wątpliwość.

Jeśli urząd sam poprawi zeznanie podatnika, musi uwierzytelnić kopię takiej korekty i doręczyć ją podatnikowi. Na korektę z urzędu podatnik może wnieść sprzeciw do organu, który dokonał zmiany. Musi to jednak zrobić w ciągu 14 dni od dnia doręczenia uwierzytelnionej kopii skorygowanej deklaracji. Wniesienie sprzeciwu anuluje korektę. W przypadku niewniesienia sprzeciwu w terminie ustawowym korekta deklaracji sporządzona w urzędzie skarbowym wywołuje skutki prawne takie same jak korekta deklaracji złożona przez podatnika.

Art. 274 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Organ podatkowy, za zgodą podatnika, może dokonać oględzin lokalu mieszkalnego lub części tego lokalu, jeżeli jest to niezbędne do zweryfikowania zgodności stanu faktycznego z danymi wynikającymi ze złożonej przez podatnika deklaracji oraz z innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków na cele mieszkaniowe. Termin dokonania oględzin urzędnik ustala w porozumieniu z podatnikiem. Podpisaną przez podatnika adnotację o ustaleniu terminu zamieszcza się w aktach sprawy.

W razie nieudostępnienia lokalu mieszkalnego w uzgodnionym terminie organ podatkowy może wyznaczyć nowy termin przeprowadzenia oględzin. Pracownik organu podatkowego sporządzi protokół przeprowadzonych oględzin, który dołącza do akt sprawy. Jeżeli podatnik nie zgodzi się na oględziny, musi się liczyć z tym, że fiskus zakwestionuje wykazaną ulgę remontową.

Art. 276 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Organ podatkowy może wezwać stronę lub inne osoby, by osobiście, ewentualnie przez pełnomocnika lub na piśmie, złożyły wyjaśnienia, zeznania lub dokonały określonej czynności, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy.

Art. 155 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Organy podatkowe mogą sprawdzać poprawność rozliczeń rocznych PIT do czasu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Zatem urzędnicy fiskusa na sprawdzenie poprawności rozliczeń podatników mają prawie sześć lat.

Art. 70 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Wezwany jest zobowiązany do osobistego stawienia się tylko na obszarze województwa, w którym zamieszkuje lub przebywa. Jeżeli właściwym miejscowo do rozpatrzenia sprawy jest organ podatkowy mający siedzibę na obszarze innego województwa niż zamieszkuje lub przebywa wzywany podatnik, może on wtedy zastrzec, że chce stawić się przed organem mającym siedzibę w jego nowym miejscu zamieszkania.

Jeżeli osoba wezwana nie może stawić się z powodu choroby, kalectwa lub innej ważnej przyczyny, organ podatkowy może przyjąć wyjaśnienie lub zeznanie albo dokonać czynności w miejscu pobytu tej osoby.

Art. 156 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Czynności sprawdzające służą korekcie formalnych (np. rachunkowych), a nie merytorycznych (np. związanych ze zwolnieniami podatkowymi) wad deklaracji. Eliminacja tych ostatnich wymaga przeprowadzenia stosownego postępowania podatkowego.

Fakt przeprowadzenia czynności sprawdzających nie wyklucza późniejszego wszczęcia postępowania kontrolnego czy podatkowego w sprawie i - w konsekwencji - wydania decyzji w tym zakresie.

Art. 272 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Organ podatkowy może zażądać złożenia wyjaśnień w sprawie przyczyn niezłożenia deklaracji lub wezwać do jej złożenia, jeżeli deklaracja nie została złożona mimo takiego obowiązku.

Ponadto w razie wątpliwości co do poprawności złożonej deklaracji organ podatkowy może wezwać do udzielenia - w wyznaczonym terminie - niezbędnych wyjaśnień lub uzupełnienia deklaracji, wskazując przyczyny podania w wątpliwość rzetelności danych w niej zawartych.

Art. 274a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl