Kogo można wezwać jako świadka

konsultant w Deloitte

Świadkiem w postępowaniu podatkowym może być każda osoba fizyczna, posiadająca wiedzę o faktach lub okolicznościach, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, o ile jest zdolna do postrzegania i komunikowania swych spostrzeżeń oraz nie jest zobowiązana w zakresie ww. okoliczności do zachowania tajemnicy państwowej, służbowej. Co do zasady, nikt nie ma prawa odmówić zeznań w charakterze świadka. Istnieje zamknięty katalog osób, którym przysługuje to prawo - są to tzw. osoby bliskie stronie, tj. małżonek, wstępni, zstępni, rodzeństwo oraz powinowaci pierwszego stopnia, oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli. W przeciwieństwie do procedury karnej, prawo odmowy zeznań nie przysługuje osobie pozostającej ze stroną w faktycznym pożyciu (tj. konkubentowi i narzeczonemu strony). Od prawa do odmowy zeznań należy odróżnić prawo do odmowy odpowiedzi na pytania. Świadek może odmówić odpowiedzi na pytanie, gdy odpowiedź mogłaby narazić jego lub jego bliskich m.in. na odpowiedzialność karną lub karną skarbową.

Jeżeli osoba uprawniona do skorzystania z prawa do odmowy składania zeznań zdecyduje się świadczyć, to od tego momentu podlega odpowiedzialności za fałszywe zeznania.

Świadek, który mimo wezwania organu podatkowego nie stawił się osobiście bez uzasadnionej przyczyny, mimo że był do tego zobowiązany, lub bezzasadnie odmówił złożenia zeznań, może zostać ukarany karą porządkową w wysokości do 2,6 tys. zł. Ustawodawca nie dopuścił możliwości karania świadka za odmowę udzielenia odpowiedzi tylko na jedno z zadanych pytań.

Art. 196 par. 1 art. 262 par. 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).