Czy fiskus poda pomocną dłoń

Rychłe wejście w życie dużego bloku zmian w ustawie z 11 marca 2004 r. o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.) rodzi pytanie o aktualność interpretacji indywidualnych wydanych pod rządami starych przepisów. Bez wątpienia chronią one nadal w zakresie regulacji, która nie ulegnie zmianie. Co jednak z interpretacjami odnoszącymi się do znowelizowanych części ustawy?

Choć ustawa z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) nie zawiera przepisu, który już na pierwszy rzut oka pozbawiałby aktualności interpretacje indywidualne odnoszące się do uchylonych lub zmienionych przepisów, taki skutek nowelizacji wynika z samej natury tej instytucji. Trafnie oddaje ją "oficjalna", ustawowa jej nazwa: "pisemna interpretacja przepisów prawa podatkowego". Źródłem praw i obowiązków podatnika wnioskodawcy są przepisy prawa - a interpretacje indywidualne stanowią jedynie do nich komentarz. Zachowuje on ważność tak długo, jak długo w mocy pozostają same przepisy.

Czy jednak każda zmiana przepisu pociąga za sobą dezaktualizację interpretacji indywidualnej? Przypadkiem, co do którego można przyjąć w sposób ogólny, iż nie powoduje on wygaśnięcia interpretacji, jest zmiana numeracji przepisu (w tym zagnieżdżonego w innym poprzez zawarte w nim odesłanie). Zmiana taka ma bowiem ewidentnie jedynie sens techniczny.

Dotyczy to wyłącznie przypadków, gdy nie doszło do jakiejkolwiek dodatkowej interwencji w treść przepisu. Choć stanowisko takie może się wydawać restrykcyjne, jest jedynym możliwym. Nie ma bowiem dobrego i łatwego w użyciu kryterium pozwalającego na odróżnienie modyfikacji brzmienia przepisu, która wywołuje zmianę normatywną, od pozostającej wyłącznie na poziomie językowym, tj. redakcyjnej. Bezpieczne dla podatnika rozstrzygnięcie o tym, z jaką zmianą mamy do czynienia, może dać niestety dopiero interpretacja wydana pod rządami nowych przepisów. Może ona bowiem potwierdzić, że stan prawny nie uległ zmianie.

Na stanowisko organu interpretacyjnego mogą mieć wpływ także przepisy inne niż powołane w "starym" wniosku lub w "starej" interpretacji. Otóż dla stanowiska tego mogą mieć znaczenie przepisy nowo wprowadzone do ustawy, niemające wcześniej swoich odpowiedników, a zatem niewspomniane w interpretacji. Dlatego obarczona ryzykiem błędu jest ocena, że skoro żaden z interpretowanych przepisów nie doznał zmiany, nowelizacja nie zmienia stanu prawnego w zakresie problemu, którego dotyczy interpretacja. W interesie podatników leży, aby ewentualne wątpliwości rozstrzygać na korzyść wystąpienia z kolejnym wnioskiem o interpretację.

W obliczu wszystkich tych trudności dobrym rozwiązaniem byłoby udzielenie przez ministra finansów wyjaśnień wskazujących te obszary, w których mimo zmian litery prawa stan prawny w istocie pozostał ten sam. Mogłoby to w pewnym stopniu ograniczyć falę wniosków o wydanie interpretacji dotyczących przepisów o nieznacznie zmodyfikowanym kształcie. Zapobiegłoby to niepotrzebnemu zwiększaniu obciążeń administracyjnych zarówno wnioskodawców, jak i organów interpretacyjnych oraz zbędnemu pomnażaniu interpretacji. Przede wszystkim jednak ustanowiłoby dobrą praktykę także na przyszłość. Warto, by w przypadku każdej tak obszernej nowelizacji administracja podawała podatnikom pomocną dłoń, wspierając ich w zrozumieniu praktycznych skutków zmiany. Aby jednak wyjaśnienie MF należycie zabezpieczało prawa podatników, powinno ono przyjąć postać interpretacji ogólnej.

Dobrym rozwiązaniem byłoby udzielenie przez ministra finansów wyjaśnień wskazujących te obszary, w których mimo zmian litery prawa stan prawny pozostał ten sam

@RY1@i02/2013/237/i02.2013.237.071000200.802.jpg@RY2@

Hanna Filipczyk of counsel w Enodo Advisors Sp. z o.o.

Hanna Filipczyk

of counsel w Enodo Advisors Sp. z o.o.