Praktyka w sprawie nieujawnionych przychodów powinna się zmienić

@RY1@i02/2014/188/i02.2014.188.18300040c.802.jpg@RY2@

Ireneusz Krawczyk radca prawny, partner w Kancelarii Podatkowej Irena Ożóg

Co prawda art. 20 ust. 1 ustawy o PIT nie utracił formalnie mocy (obowiązuje jeszcze przez 18 miesięcy, tj. do 7 lutego 2016 r.), ale utracił domniemanie zgodności z konstytucją.

Ustne motywy orzeczenia z 29 lipca 2014 r. (w piątek zostało opublikowane jego pisemne uzasadnienie - red.) oraz uzasadnienie poprzedniego orzeczenia TK z 18 lipca 2013 r. (sygn. akt SK 18/09) w sprawie przepisu regulującego to samo zagadnienie w latach 1998-2006 nie pozostawiają wątpliwości: do stwierdzenia niekonstytucyjności tej regulacji przyczyniła się naganna praktyka organów podatkowych, naruszająca wartości konstytucyjne. Chcąc nie narażać się na ten zarzut, organy powinny w prowadzonych już postępowaniach realizować wytyczne zawarte w uzasadnieniach powołanych wyroków TK.

Po pierwsze, instytucja nieujawnionych źródeł nie może być wykorzystywana do opodatkowania dochodów, co do których upłynął już okres przedawnienia zobowiązania podatkowego. Po drugie, w zakresie ustaleń faktycznych organy podatkowe powinny szerzej dopuszczać uprawdopodobnienie źródła pochodzenia majątku. Powinny tak robić ze względu na brak obowiązku przechowywania dokumentacji po upływie okresu przedawnienia zobowiązania. Po trzecie, należy wykluczyć możliwość uznawania za nieujawnione przysporzeń będących wynikiem pożyczki lub darowizny, od których nie zapłacono podatku PCC lub od spadków i darowizn. Po czwarte, organy podatkowe w większym stopniu powinny być nie tylko prokuratorem, ale też obrońcą podatnika. Oznacza to, że nie mogą przerzucać ciężaru dowodu na podatnika, licząc na to, że go nie udźwignie, czyli nie wskaże precyzyjnie źródła przychodu i wysokości przychodu z tego źródła. Do czasu uchwalenia nowych przepisów praktyka organów podatkowych musi być zmieniona, także w celu uzyskania większej społecznej aprobaty dla podejmowanych, skądinąd słusznych, działań dotyczących walki z unikaniem opodatkowania.

Not. KAI