NSA o wyjaśnianiu wątpliwości przy wydawaniu interpretacji

Sygn. akt II FSK 1935/12

z 18 lipca 2014 r.

Dyrektor Izby Skarbowej (DIS) w Warszawie odmówił wydania interpretacji firmie, która złożyła wniosek w sprawie wykładni przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W sprawie spółka z o.o. zwróciła się do ministra finansów o wyjaśnienie skutków podatkowych dla wspólników spółki w sytuacji przejęcia spółki akcyjnej, a następnie przekształcenia spółki z o.o. w spółkę osobową.

Pytanie spółki dotyczyło kwestii, czy w razie przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową nie powstanie u byłych wspólników spółki akcyjnej oraz dotychczasowych wspólników spółki z o.o. przychód w wysokości części niepodzielonych zysków spółki akcyjnej z lat ubiegłych. Druga wątpliwość spółki z o.o. dotyczyła tego, czy jako następca prawny spółki akcyjnej nie będzie zobowiązana jako płatnik do obliczenia i pobierania podatku od takiego przychodu byłych wspólników obu spółek.

Organ odmówił wydania interpretacji, powołując się na art. 165a ordynacji podatkowej (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz.749 ze zm.). Przepis ten określa, że gdy żądanie o wszczęcie postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie jego wszczęcia.

Według DIS w Warszawie przedmiotem zapytania spółki z o.o. nie są konsekwencje podatkowe tej właśnie spółki, ale konsekwencje podatkowe odrębnych podmiotów, tj. wspólników spółki osobowej, ewentualnie powstałej z przekształcenia spółki z o.o. w spółkę osobową. Natomiast, podkreślił organ, interpretacje prawa podatkowego są wydawane wyłącznie na pisemny wniosek zainteresowanego i tylko w jego indywidualnej sprawie. W tej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Dyrektor izby wyjaśnił, że z momentem przekształcenia w spółkę osobową spółka z o.o. przestaje istnieć. Z kolei dotychczasowi wspólnicy spółki z o.o. stają się wspólnikami spółki osobowej niemającej osobowości prawnej, z której dochody (koszty) będą musieli samodzielnie rozliczać.

Spółka złożyła zażalenie. Uzasadniła w nim, że składając wniosek, występowała jako płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych, a nie podatnik. Dyrektor izby nie zmienił stanowiska. Odpowiedział spółce, że ta nie wykazała związku przedstawionego zdarzenia przyszłego z jej możliwą odpowiedzialnością podatkową. Oznacza to, że nie jest podmiotem zainteresowanym w sprawie. Natomiast z art. 14b ust. 1 ordynacji podatkowej wynika, że interpretacje wydaje się podmiotowi zainteresowanemu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, do którego spółka złożyła skargę, przyznał jej rację. Sąd uzasadnił, że spółka wykazała związek przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego z jej możliwą odpowiedzialnością podatkową (w tym przypadku jako płatnika).

Dyrektor izby złożył skargę kasacyjną do NSA, ale została ona oddalona.

NSA utrzymał w mocy wyrok sądu wojewódzkiego, ale nie w pełni zgodził się z uzasadnieniem tego rozstrzygnięcia. NSA podkreślił, że w tej sprawie we wstępnej części wniosku o wydanie interpretacji spółka dokonała oznaczenia wskazującego, że interpretacja dotyczyć ma jej indywidualnej sprawy jako podatnika. Jednak z dalszej części wniosku wynika, że wątpliwości prawne spółki - jako wnioskodawcy organu interpretacyjnego, odnoszą się do praw i obowiązków oraz odpowiedzialności podatkowej płatnika. Wniosek zawiera więc w sobie istotną sprzeczność i uzasadniać powinien wątpliwości: czy przedstawia stan faktyczny prawnie znaczących działań albo zaniechań podatnika, czy też płatnika określonego podatku - wskazał NSA. Dlatego też w ocenie składu orzekającego usunięcie tych wad wniosku w zakresie niedostatecznie precyzyjnego i niewyczerpująco przedstawionego stanu faktycznego było niezbędne dla wydania prawidłowej interpretacji.

NSA podkreślił, że w tej sprawie prawidłowym trybem rozpoznania wniosku powinno być wezwanie wnioskodawcy do sprecyzowania: czy połączenie spółek kapitałowych i przekształcenie połączonej w ten sposób spółki w spółkę osobową ma się dokonać w jednym i tym samym czasie, czy też najpierw nastąpi połączenie spółek kapitałowych, a dopiero następnie przekształcenie powstałej w ten sposób - z połączenia - spółki kapitałowej w spółkę osobową. Dlatego też powinien być zastosowany tryb prawny z art. 169 par. 1 w związku z art. 14h ordynacji podatkowej. Jego zaniechanie przez organ powinno wystarczająco uzasadniać uchylenie postanowienia organu o odmowie wydania interpretacji.

@RY1@i02/2014/173/i02.2014.173.07100040a.802.jpg@RY2@

Linia orzecznicza

Oprac. Przemysław Molik