Jak są opodatkowane dopłaty do wypoczynku dzieci pracowników

Czy wszystkie dopłaty są objęte ulgą podatkową

@RY1@i02/2012/148/i02.2012.148.18300110e.813.jpg@RY2@

Przesłanki skorzystania ze zwolnienia są ściśle określone w art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT. Pracownik (rodzic) skorzysta ze zwolnienia od podatku dofinansowania do wypoczynku dziecka na podstawie tego przepisu jedynie pod następującymi warunkami (spełnionymi łącznie):

wdopłata dotyczy dziecka (dzieci) i młodzieży uczestniczącej w wypoczynku przed ukończeniem 18. roku życia,

wwypoczynek musi być zorganizowany w określonej formie - tj. wczasów, kolonii, obozu, zimowiska, w tym również - połączonego z nauką, pobytu na leczeniu sanatoryjnym, w placówkach leczniczo-sanatoryjnych, rehabilitacyjno-szkoleniowych i leczniczo-opiekuńczych,

worganizatorem wypoczynku jest podmiot prowadzący działalność w tym zakresie - świadczący usługi wypoczynkowe w ramach prowadzonej działalności (np. agencje i biura turystyczne, domy wczasowe, jednostki ZHP itp.), bądź też zajmujący się działalnością wypoczynkową statutowo.

Co istotne, limit zwolnienia jest ograniczony kwotowo z uwagi na źródło pochodzenia dopłaty. I tak dofinansowanie do wypoczynku dzieci pracowników ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS) korzysta ze zwolnienia od podatku bez żadnego ograniczenia kwotowego. Dopłaty do wypoczynku dzieci pracowników ze środków ZFŚS nie podlegają ponadto oskładkowaniu.

Jeżeli natomiast dofinansowanie zostanie przyznane z innych źródeł (np. ze środków obrotowych firmy), skorzysta ze zwolnienia od podatku do wysokości 760 zł w skali roku.

Podstawa prawna

Art. 12 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.).

Par. 2 ust. 1 pkt 19 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz.U. nr 161, poz. 1106 z późn. zm.).

Czy dopłata do wypoczynku dorosłego dziecka jest dochodem

@RY1@i02/2012/148/i02.2012.148.18300110e.814.jpg@RY2@

Takie świadczenie stanowi przychód pracownika (tutaj - rodzica) ze stosunku pracy w miesiącu otrzymania i podlega opodatkowaniu łącznie z jego wynagrodzeniem za pracę za ten miesiąc (art. 12 ust. 1 ustawy o PIT). Zwolnienie od podatku, określone w art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT, dotyczy bowiem jedynie dopłat do wypoczynku dzieci i młodzieży do ukończenia 18. roku życia.

Pełnoletniemu dziecku pracownika może zostać przyznane dofinansowanie z funduszu socjalnego do wypoczynku, jeżeli stosowne postanowienia zawiera obowiązujący w firmie regulamin ZFŚS. W takiej sytuacji dofinansowanie z ZFŚS do wypoczynku pełnoletniego dziecka pracownika przysługuje ze względu na łączący pracownika z firmą stosunek pracy. Świadczenie takie nie skorzysta jednak ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT, gdyż otrzyma je dziecko dorosłe. Nie skorzysta także ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o PIT, ponieważ dotyczy ono tylko pracowników (a dzieci pracowników już nie obejmuje).

Pracodawca jako płatnik ma obowiązek pobrać od takiej dopłaty zaliczki na podatek (art. 31 i art. 38 ust. 1 ustawy o PIT). Świadczenie to należy uwzględnić w przekazywanej pracownikowi (nierozliczanemu w PIT-40) po zakończeniu roku podatkowego imiennej informacji (PIT-11) o uzyskanych dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy od wypłaconych wynagrodzeń.

Podstawa prawna

Art. 12 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt 67 i pkt 78, art. 31 i art. 38 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.).

Czy ulga obejmuje wypoczynek niezorganizowany

@RY1@i02/2012/148/i02.2012.148.18300110e.815.jpg@RY2@

Dla skorzystania ze zwolnienia od podatku, określonego w art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT, istotne jest, czy został on zorganizowany przez podmiot prowadzący działalność w tym zakresie, uprawniony do organizowania danego typu wypoczynku.

I tak kolonie czy obozy powinny być organizowane zgodnie ze specjalnymi regulacjami, dotyczącymi organizowania wypoczynku dla dzieci i młodzieży. Są one określone w przepisach rozporządzenia ministra edukacji narodowej z 21 stycznia 1997 r. w sprawie warunków, jakie muszą spełniać organizatorzy wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej, a także zasad jego organizowania i nadzorowania. I tak organizatorami wypoczynku mogą być szkoły i placówki, osoby prawne i fizyczne, a także jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej (par. 2 rozporządzenia).

Przykładowo ze zwolnienia od podatku nie skorzysta dofinansowanie z ZFŚS dla dziecka pracownika do wakacyjnej wycieczki w góry. Wycieczka nie kwalifikuje się bowiem do form wypoczynku, wymienionych w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT. Określone w nim formy wypoczynku zorganizowanego stanowią katalog zamknięty i nie ma tam wyszczególnionej wycieczki. Celem wypoczynku jest regeneracja sił i pozbycie się zmęczenia, natomiast celem wycieczki zasadniczo jest zapewnienie wrażeń emocjonalnych jej uczestnikom (w znaczeniu językowym jest to wyprawa w celach krajoznawczych, turystycznych).

Tak samo dopłaty do tzw. wczasów pod gruszą dla dziecka pracownika podlegają opodatkowaniu w całości, i to niezależnie od wysokości i źródła ich finansowania, a także niezależnie od wieku dziecka. Taka forma wypoczynku nie stanowi bowiem formy zorganizowanej, uprawniającej do skorzystania ze zwolnienia od podatku.

Podstawa prawna

Art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.).

Rozporządzenie ministra edukacji narodowej z 21 stycznia 1997 r. w sprawie warunków, jakie muszą spełniać organizatorzy wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej, a także zasad jego organizowania i nadzorowania (Dz.U. nr 12, poz. 67 z późn. zm.).

Czy istnieje ulga bez względu na formę wypoczynku

@RY1@i02/2012/148/i02.2012.148.18300110e.816.jpg@RY2@

Wolne od podatku - zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT - są tylko i wyłącznie dopłaty do wypoczynku dzieci, zorganizowanego w określonej formie. Definicje poszczególnych form wypoczynku znajdziemy w Uniwersalnym Słowniku Języka Polskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN, 2004 r.). I tak:

wwczasy to wypoczynek poza miejscem zamieszkania, którego organizatorzy za opłatą zapewniają noclegi, całodzienne wyżywienie, a niekiedy także rozrywki sportowe i kulturalne,

wkolonie to zorganizowany pobyt dzieci i młodzieży poza miejscem zamieszkania dla wypoczynku w czasie wakacji,

wobóz to zorganizowany wypoczynek grupy ludzi, często połączony z uprawianiem sportu, doskonaleniem zawodowym, nauką języków obcych,

wzimowisko to zorganizowany w celach wypoczynkowych pobyt młodzieży poza miastem w czasie ferii zimowych.

Podstawa prawna

Art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.).

Czy złożyć wniosek przed wniesieniem przedpłaty

@RY1@i02/2012/148/i02.2012.148.18300110e.817.jpg@RY2@

W przypadku gdy przepisy szczególne (np. branżowe) nie stanowią inaczej, wniosek o przyznanie dopłaty do wypoczynku dziecka (dzieci) pracownik składa po dokonaniu opłaty lub przedpłaty za pobyt uprawnionego dziecka (dzieci) na zorganizowanym wypoczynku. Kwestie te powinny być uregulowane w przepisach wewnętrznych firmy, np. w regulaminie ZFŚS.

Co istotne, zakład pracy ma obowiązek zastosować zwolnienie od podatku z art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT jedynie w sytuacji, gdy wydatek na zorganizowany wypoczynek dziecka (dzieci) do lat 18. został rzeczywiście poniesiony i odpowiednio udokumentowany.

Ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT może skorzystać jedynie pracownik, który przedstawi komplet wymaganych dokumentów stwierdzających pobyt dziecka (dzieci) do lat 18. na wypoczynku. Oczywiście mowa o wypoczynku zorganizowanym w formie wczasów, kolonii, obozów (zimowisk) przez podmiot prowadzący działalność w tym zakresie, uprawniony do organizowania tego typu wypoczynku.

Przepisy nie określają wprost, jakie dokumenty powinien otrzymać zakład pracy jako płatnik, aby móc zastosować zwolnienie od podatku dla dofinansowania dopłat do wypoczynku dzieci pracowników. Dowodem, że dziecko (dzieci) korzystało z wypoczynku w formie zorganizowanej, jest faktura VAT (rachunek), wystawiona przykładowo przez agencję lub biuro turystyczne, dom wczasowy, jednostkę ZHP itd.

Wystarczającym dokumentem może być także inny dowód poniesienia wydatku (np. dowód wpłaty KP lub potwierdzenie przelewu bankowego). Niemniej jednak z dowodu wpłaty powinno jednoznacznie wynikać, kto jest organizatorem wypoczynku, kto z niego korzystał (tj. imię i nazwisko dziecka), z jakiej formy wypoczynku korzystało dziecko i w jakim okresie oraz jaka jest kwota poniesionego wydatku. Na dowodzie wpłaty powinien widnieć podpis osoby, która wystawiła dokument.

Podstawa prawna

Art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.).

Czy opodatkować całą kwotę dofinansowania

@RY1@i02/2012/148/i02.2012.148.18300110e.818.jpg@RY2@

Jeżeli spełnione zostały wszystkie przesłanki umożliwiające skorzystanie ze zwolnienia od podatku tej dopłaty na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy o PIT, to w tym przypadku wolna od podatku będzie kwota 900 zł.

Wynika to z następującego wyliczenia: 1200 zł (kwota dopłaty) : 16 dni (okres trwania turnusu) x 12 dni (data ukończenia przez dziecko 18. roku życia). Opodatkowaniu (po stronie pracownicy jako przychód ze stosunku pracy) będzie natomiast podlegała pozostała kwota w wysokości (1200 zł - 900 zł) = 300 zł.

Podstawa prawna

Art. 21 ust. 1 pkt 78 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.).

Joanna Nowicka

joanna.nowicka@infor.pl