Związkowcy otrzymają zapomogi bez podatku

Nie tylko zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci będą korzystały ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych. Katalog zwolnień przedmiotowych określony w art. 21 ustawy o PIT zostanie rozszerzony o inne zapomogi, wypłacane ze środków zakładowej organizacji związkowej pracownikom należącym do tej organizacji. Zwolnienie będzie limitowane do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 638 zł. Rozszerzenie katalogu zwolnień zakłada rządowy projekt nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który po pierwszym czytaniu w Sejmie trafił do dalszych prac w podkomisji nadzwyczajnej. Projekt jest elementem działań antykryzysowych uzgodnionych w Komisji Trójstronnej.

Projekt nowelizacji włącza do katalogu pomocy wolnej od podatku zapomogi wypłacane z funduszy związków zawodowych. Nowe zwolnienie regulowane będzie w dodanym pkt 9a do art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z projektem zmian w ustawie o PIT, zwolnieniem z opłacania podatku będą objęte zapomogi wypłacane przez zakładową organizację związkową w wysokości nieprzekraczającej 638 zł, czyli równowartości połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2009 roku. Proponowane zmiany zmniejszą dochody sektora finansów publicznych z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych o 71 mln zł.

Obecnie w ustawie o PIT funkcjonuje zwolnienie zapomóg z podatku, jednak ma ono zastosowanie wyłącznie w przypadku pomocy związanej ze zdarzeniami losowymi. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy z podatku zwolnione są zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci – do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł. Zwolnienie to pozostanie w ustawie o PIT w dotychczasowym kształcie.

Nowelizacja ponadto modyfikuje zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o PIT dotyczące świadczeń rzeczowych wypłacanych z zakładowych funduszy świadczeń socjalnych oraz funduszy związków zawodowych. Rządowy projekt rozszerza ten przepis o zwolnienie z opodatkowania kwot wypłaconych z funduszu socjalnego lub funduszu związków zawodowych na działalność socjalną. Zwolnieniem będzie objęte świadczenie w wysokości nieprzekraczającej 380 zł w danym roku podatkowym. Zostanie zatem utrzymany obowiązujący limit zwolnienia, który dziś odnosi się tylko do świadczeń rzeczowych. Wprowadzenie tego rozwiązania zmniejszy dochody sektora finansów publicznych (budżetu państwa i samorządów terytorialnych) maksymalnie o 426 mln zł, przy założeniu, że świadczenia te otrzymałoby 50 proc. pracowników najemnych.

Zwolnieniem z opodatkowania w dalszym ciągu nie będą objęte bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi. W art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o PIT pozostanie ograniczenie stanowiące, że świadczeniami rzeczowymi objętymi zwolnieniem limitowanym do 380 zł nie są bony, talony i inne znaki uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi. Oznacza to, że tak jak dotychczas będą one w całości podlegały opodatkowaniu. Warto wskazać, że pierwotnie projekt zmian w ustawie o PIT opracowany przez Ministerstwo Finansów zakładał również zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych pomocy socjalnej realizowanej w formie bonów i talonów. Ostatecznie, projekt nowelizacji zatwierdzony przez rząd i przesłany do Sejmu utrzymuje zasadę, że takie świadczenia podlegają opodatkowaniu.

Zmiany wejdą w życie z dniem ogłoszenia. Nowe regulacje mają odnosić się do dochodów uzyskanych w 2009 r. Regulacja ta umożliwi objęcie zwolnieniem podatkowym świadczeń wypłaconych również przed wejściem w życie nowelizacji, wypłaconych od początku bieżącego roku.