Jak rozliczyć przekształcenie spółki

MAREK KOLIBSKI

doradca podatkowy w Kancelarii Kolibski, Nikończyk, Dec i Partnerzy

Ustawa o PIT stanowi, że dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także wartość niepodzielonych zysków w spółkach kapitałowych w przypadku przekształcenia tych spółek w spółki osobowe. Przychód określa się na dzień przekształcenia. Ustawa nie definiuje dnia przekształcenia, niemniej jednak zgodnie z art. 552 kodeksu spółek handlowych spółka przekształcana staje się spółką przekształconą z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru.

Artykuł 42 ust. 1 ustawy przewiduje 20-dniowy termin na wpłacenie podatku przez płatnika. Zgodnie jednak z ustawą o PIT przed tym terminem kwota podatku musi być wpłacona płatnikowi przez podatnika. Stawka podatku jest taka, jak dla typowych dochodów dywidendowych i wynosi 19 proc.

Nałożenie na podatnika obowiązku zapłaty podatku z własnego majątku jest opcją wyjątkowo fiskalną. Wspólnik może nigdy nie otrzymać dochodu, od którego z góry zapłacił podatek. Po pierwsze, po przekształceniu prawo do udziału w zysku spółki osobowej może być ustalone w różny sposób, po drugie, wspólnik może po jakimś czasie zbyć ogół praw i obowiązków w spółce osobowej, po trzecie, sama spółka może ulec likwidacji. Tymczasem podatek od części majątku spółki osobowej, a takim majątkiem stał się zysk z lat ubiegłych ujęty na kapitale zapasowym przekształcanej spółki z o.o., jest zapłacony już na etapie przekształcenia. W wielu przypadkach, tam gdzie wspólnik po przekształceniu nie otrzyma faktycznie żadnego dochodu lub mniej, można się zastanawiać nad zgodnością z konstytucją opodatkowania dochodów nigdy nieotrzymanych.