Emerytura z systemu cypryjskiego jest objęta progresywnym PIT

Obywatele polscy mogą być zatrudniani na Cyprze na ogólnych zasadach obowiązujących także Cypryjczyków, co może wiązać się również z objęciem tych osób (Polaków) obowiązkowym systemem ubezpieczeń społecznych oraz nabyciem w przyszłości świadczeń emerytalno-rentowych.

Generalny system ubezpieczeń społecznych został wprowadzony na Cyprze w roku 1957 i opierał się na zryczałtowanym systemie składek i świadczeń. Iwona Budek, konsultant w PricewaterhouseCoopers, wskazuje, że gruntowna reforma cypryjskiego systemu ubezpieczeń społecznych miała miejsce w roku 1980.

- Zgodnie z jej założeniami nowy system ubezpieczeń społecznych zastąpił poprzedni system ryczałtowy, uzależniając wysokość świadczeń emerytalno-rentowych od wysokości zarobków oraz wprowadzając dodatkowe świadczenia - podkreśla Iwona Budek.

Ekspert dodaje, że system ten jest finansowany ze składek opartych na zarobkach płatnych przez pracowników, pracodawców oraz państwo.

W przypadku pracowników składka ta wynosi 17,9 proc. ich zarobków brutto, tzn. 6,8 proc. jest płatne przez pracodawcę, 6,8 proc. jest płatne przez pracownika, a 4,3 proc. przez państwo.

- W stosunku do praktykantów wykonujących pracę bez wynagrodzenia pracodawca jest zobowiązany do uregulowania obu składek, czyli praktykanta i pracodawcy w łącznej wysokości 13,6 proc. - wylicza Iwona Budek.

Jednocześnie wyjaśnia, że w przypadku osób pracujących na własny rachunek składka ta wynosi odpowiednio 16,9 proc. od zarejestrowanego dochodu osoby pracującej na własny rachunek, tzn. 12,6 proc. jest płatne przez samą osobę pracującą na własny rachunek, natomiast 4,3 proc. pokrywa państwo.

Natomiast osoby ubezpieczone dobrowolnie - jak zauważa Iwona Budek - są zobowiązane do odprowadzenia składki w wysokości 14,8 proc. od dochodów, wobec których wybrali oni opcję ubezpieczenia. Jednak 11 proc. z 14,8 proc. jest opłacane przez ubezpieczonego, zaś 3,8 proc. przez państwo.

- Osoby pracujące za granicą na rzecz cypryjskich pracodawców, ubezpieczone dobrowolnie są zobowiązane do odprowadzenia składki w wysokości 17,9 proc. 13,6 proc. tej składki płatne jest przez ubezpieczonego, natomiast 4,3 proc. pokrywa państwo - wymienia nasza rozmówczyni.

Z informacji Iwony Budek wynika, że składkami objęte są dochody brutto, w tym wynagrodzenie podstawowe, dodatki związane z przeniesieniem, prowizje, 13. oraz 14. wynagrodzenia, wynagrodzenia za nadgodziny itp. Kwota ograniczenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia w roku 2009 wyniosła odpowiednio 924 euro za tydzień lub 4004 euro za miesiąc. Ograniczenie to nie dotyczy składek na fundusz spójności społecznej.

Emerytura przysługuje wszystkim osobom ubezpieczonym, niezależnie od tego, czy są one pracownikami, czy pracują na własny rachunek, bądź są osobami dobrowolnie opłacającymi składki. Wiek emerytalny na Cyprze jest taki sam dla kobiet i mężczyzn i wynosi 65 lat.

- Warunkiem uzyskania świadczeń emerytalnych jest m.in. osiągnięcie przez osobę ubezpieczoną wieku emerytalnego, czyli 65 lat, oraz spełnienie dodatkowych warunków dotyczących długości okresu opłacania składek oraz ich wysokości - podpowiada Iwona Budek.

Ekspert stwierdza także, że osoba ubezpieczona jest uprawniona do uzyskania wcześniejszej emerytury po osiągnięciu 63 lat, jeżeli spełnia wymogi w zakresie składek przedstawione powyżej i była ubezpieczona przez okres równy co najmniej 70 proc. czasu trwania pełnego okresu ubezpieczenia lub byłaby uprawniona do renty inwalidzkiej, gdyby nie osiągnęła 63 lat.

Z drugiej strony - jak zauważa Iwona Budek - osoba ubezpieczona może wystąpić o przesunięcie rozpoczęcia wypłaty emerytury do osiągnięcia 68 lat, czyli o trzy lata dłużej, niż jest to wymagane przepisami. W takich przypadkach emerytura wzrasta o 0,5 proc. za każdy miesiąc kalendarzowy okresu przesunięcia.

- Emerytura na Cyprze składa się z emerytury podstawowej i uzupełniającej. Tygodniowa kwota emerytury podstawowej jest obliczana na podstawie średnich tygodniowych zarobków objętych ubezpieczeniem, wypłaconych lub zaliczonych w niższym przedziale zarobków objętych ubezpieczeniem - tłumaczy nasza rozmówczyni z PricewaterhouseCoopers.

Kwota emerytury podstawowej wynosi 60 proc. wspomnianych średnich tygodniowych zarobków dla beneficjenta nieposiadającego żadnych osób na utrzymaniu, 80 proc. dla beneficjenta z jedną osobą na utrzymaniu, 90 proc. dla beneficjenta z dwiema osobami na utrzymaniu oraz 100 proc. dla beneficjenta z czterema lub więcej osobami na utrzymaniu.

- Kobieta nie otrzymuje podwyższenia emerytury na małżonka pozostającego na utrzymaniu. Przysługuje jej podwyższenie wyłącznie na dzieci lub inne osoby znajdujące sie na jej utrzymaniu (do maksymalnie dwóch osób na utrzymaniu) - informuje Iwona Budek.

Kwota podwyższenia emerytury na dzieci i inne osoby na utrzymaniu równa jest 1/6 podstawowej emerytury na każdą taką osobę. Łączna emerytura (podstawowa i uzupełniająca) nie może być niższa niż 85 proc. emerytury podstawowej, która byłaby wypłacana beneficjentowi z pełnym ubezpieczeniem w ramach podstawowej części systemu.

Na Cyprze wypłacana jest również 13. emerytura równa 1/12 emerytury wypłacanej za cały rok. Jest ona wypłacana w grudniu każdego roku. Emerytury są korygowane co roku na podstawie wzrostu ogólnego poziomu płac oraz inflacji.

Minimalna miesięczna kwota emerytury na Cyprze w 2008 roku wynosiła 300,80 euro dla beneficjenta bez osób na utrzymaniu, 401,07 euro dla beneficjenta z jedną osobą na utrzymaniu, 451,20 euro dla beneficjenta z dwiema osobami na utrzymaniu oraz 501,33 euro dla beneficjenta z trzema lub więcej osobami na utrzymaniu.

Wartość świadczeń uzyskiwanych z obowiązkowego państwowego systemu emerytalnego jest uznawana za przychód pracownika i z tego tytułu podlega opodatkowaniu na Cyprze podatkiem progresywnym.

- Natomiast emerytura uzyskana przez cypryjskiego podatnika za granicą podlega opodatkowaniu preferencyjną, liniową 5-proc. stawką podatkową. Jednak zagraniczna emerytura do równowartości kwoty 3420 euro rocznie jest wyłączona z opodatkowania na Cyprze - tłumaczy Iwona Budek.

Jej zdaniem ważne jest to, że pracownicze składki emerytalne są odliczane od dochodu podlegającego opodatkowaniu na Cyprze. W przypadku osób uzyskujących wynagrodzenie za pośrednictwem płatnika pracodawca jest upoważniony do odliczenia składki pracownika od dochodu w dniu jego wypłaty. Jeżeli pracodawca przeoczy to odliczenie, nie ma już możliwości odliczenia składki w przyszłości.

Osoby wykonujące pracę w Polsce na podstawie cypryjskiej umowy o pracę, zgodnie z brzmieniem polskiej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, mają możliwość odliczenia (z pewnymi zastrzeżeniami i warunkami wskazanymi w ustawie) składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne zapłaconych (potrąconych przez pracodawcę) w roku podatkowym na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne podatnika, zgodnie z przepisami dotyczącymi obowiązkowego ubezpieczenia społecznego obowiązującymi w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej, czyli np. na Cyprze.

W przypadku osób zatrudnionych to pracodawca jest zobowiązany do uregulowania składek na ubezpieczenia społeczne dla każdej osoby zatrudnionej, której wynagrodzenie jest nie niższe niż 1,71 euro za tydzień lub 6,83 euro za miesiąc. Pracodawca jest zobowiązany do opłacania składek za pracownika aż do momentu osiągnięcia przez niego wymaganego wieku emerytalnego, tj. 65 lat lub dłużej, jeżeli świadczenie emerytalne nie jest dla pracownika satysfakcjonujące i zamierza on kontynuować pracę.

Pracodawca nie jest natomiast zobowiązany do opłacania składek za pracownika powyżej 68. roku życia.

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl