Kaucja za udostępnienie przewoźnikowi urządzenia viaBox to rozrachunek

Od 30 marca została rozszerzona sieć dróg płatnych (S7, S8, S19, DK4, DK7, DK79) viaTOLL. Uruchomionych zostało też 5 punktów dystrybucji zlokalizowanych przy nowych odcinkach dróg. Te i inne informacje na temat systemu można uzyskać na stronie internetowej www.viatoll.pl. System viaTOLL jest obowiązkowy dla wszystkich pojazdów samochodowych oraz zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, a także dla autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Taki elektroniczny pobór opłat obowiązuje w Polsce na autostradach płatnych, drogach szybkiego ruchu oraz wybranych drogach krajowych. Warto pamiętać, że np. za minięcie bramownicy bez środków na koncie grozi 3 tys. zł

Zasady działania

System polega na tym, że nad drogami płatnymi znajdą się bramownice, wyposażone w anteny. Umożliwiają one komunikację między przekaźnikami a viaBOX zamontowanym w pojeździe. Za każdym razem, gdy pojazd (wyposażony w viaBOX) przejeżdża pod bramownicą, zostaje naliczona opłata za przejazd konkretnym odcinkiem drogi płatnej. Kierowca zostaje o tym powiadomiony pojedynczym sygnałem z urządzenia zamontowanego w pojeździe. Proces naliczenia opłaty przebiega w pełni automatycznie bez potrzeby redukowania prędkości pojazdu lub zatrzymywania się.

Za urządzenie viaBOX pobierana jest kaucja w wysokości 120 zł, która jest zwracana po zdaniu sprawnego urządzenia. Użytkownik sam instaluje urządzenie viaBOX, więc nie ponosi żadnych kosztów związanych z montażem. W księgach rachunkowych kaucję można zaksięgować zapisem: strona Wn konta 240 - Inne rozrachunki, strona Ma konta 130 - Rachunek bankowy. Ewidencja jej zwrotu będzie przebiegała odwrotnym zapisem.

Z kolei przepadek kaucji ujmuje się w pozostałe koszty operacyjne (strona Wn konta 766 - Pozostałe koszty operacyjne, strona Ma konta 240 - Inne rozrachunki). Taka sytuacja ma miejsce w przypadku uszkodzenia urządzenia z winy użytkownika, kradzieży bądź zagubienia urządzenia.

Sposoby płatności

Przepisy wykonawcze przewidują, że dwa sposoby zapłaty to przedpłata i płatność w okresach rozliczeniowych.

W pierwszym przypadku minimalna kwota doładowania konta to 120 zł, a maksymalna to 1 tys. zł dla jednego pojazdu w ramach danego konta. Urządzenie można doładować w punktach dystrybucji viaTOLL, punktach obsługi klienta viaTOLL. Po otrzymaniu informacji o wysokości naliczonej opłaty elektronicznej podmiot dokonuje rozliczenia wniesionej przedpłaty, wykonując następujące księgowanie: strona Wn konta 450 - Podatki i opłaty, strona Ma konta 240 - Inne rozrachunki (w analityce: konto wyodrębnione do rozliczeń opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych).

Zwrot nienależnie pobranej opłaty elektronicznej dokonywany jest w przypadku rozwiązania umowy z pobierającym opłatę lub w razie wystąpienia o to przez podmiot. W księgach ujmuje się go: strona Wn konta 130 - Rachunek bieżący, strona Ma konta 240 - Inne rozrachunki (w analityce: konto wyodrębnione do rozliczeń opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych).

W księgach rachunkowych przedpłatę można ująć zapisem: strona Wn konta 240 - Inne rozrachunki (w analityce: konto wyodrębnione do rozliczeń opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych), strona Ma różne konta (np. konto 100 - Kasa).

Ewidencja księgowa

Użytkownik zamierzający korzystać z tego drugiego sposobu, czyli płatności w okresach rozliczeniowych, przy podpisywaniu umowy musi przedstawić odpowiednie zabezpieczenie (gwarancję bankową, ubezpieczeniową, zabezpieczenie w formie pieniężnej lub stosowne poręczenie ze strony dostawcy karty flotowej).

W przypadku opłaty z dołu ewidencja może przebiegać w następujący sposób:

1. Otrzymanie dokumentu: strona Wn konta 450 - Podatki i opłaty, strona Ma konta 240 - Inne rozrachunki (w analityce: konto wyodrębnione do rozliczeń opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych).

2. Dokonanie wpłaty: strona Wn konta 240 - Inne rozrachunki (w analityce: konto wyodrębnione do rozliczeń opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych), strona Ma konta 130 - Rachunek bankowy.

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 330). Ustawa z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 260). Rozporządzenie ministra infrastruktury z 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania oraz przekazywania opłat elektronicznych i kar pieniężnych na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego (Dz.U. nr 91, poz. 524).

OPINIA EKSPERTA

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.00800010a.802.jpg@RY2@

Anna Matysik menedżer działu rachunkowości w Grupie Gumułka - Kancelarii Prawa Finansowego

Uiszczona kaucja, np. z tytułu udostępnienia urządzenia viaBOX, rzeczywiście jest tylko rozrachunkiem i co do zasady nie obciąża kosztów. Trzeba jednak pamiętać, że taki rozrachunek - jak każdy składnik aktywów - podlega analizie na okoliczność utraty wartości. Dlatego standardem powinno być coroczne rozważenie odpisu aktualizującego i w razie potrzeby - obciążenie pozostałych kosztów operacyjnych.

Co więcej, pamiętać należy o konieczności przeprowadzenia na koniec roku inwentaryzacji urządzeń viaBOX. W myśl bowiem art. 26 ust. 2 ustawy o rachunkowości, drogą spisu z natury inwentaryzuje się również znajdujące się w jednostce składniki aktywów, będące własnością innych jednostek, powierzone jej na przykład do używania, powiadamiając zarazem te jednostki o wynikach spisu.

W przeciwieństwie do kaucji i przedpłat, ponoszone opłaty drogowe po otrzymaniu rozliczeń ViaToll będą mogły stanowić koszt uzyskania przychodu dla jednostek je ponoszących.