Każdy przestój w przedsiębiorstwie wpływa na rozliczenie bieżące kosztów stałych

Powódź spowodowała, że firma produkcyjna nie mogła prowadziła działalności gospodarczej, ale była zmuszona ponosić koszty związane z jej istnieniem.

- Jak w tej sytuacji należy ujmować w księgach rachunkowych koszty poniesione w okresie ograniczenia działalności gospodarczej - pyta pan Kazimierz z Warszawy.

Michał Włodarczyk, biegły rewident z firmy doradczej KPMG, wyjaśnia, że koszty przedsiębiorstw można podzielić na koszty zmienne, czyli takie, których poziom jest zależny od aktywności firmy, tj. wielkości produkcji, liczby realizowanych zleceń, oraz koszty stałe, które są ponoszone niezależnie od skali bieżącej działalności. Zatem w przypadku ograniczenia działalności koszty zmienne ulegną zmniejszeniu, ale sam fakt zakłócenia aktywności gospodarczej przez zdarzenie losowe nie wpływa na dotychczasowy sposób ujmowania tych kosztów w księgach rachunkowych.

Ograniczenie działalności gospodarczej wpłynie natomiast na ujmowanie kosztów stałych w firmach produkcyjnych podlegających obowiązkowi badania, które przy normalnym wykorzystaniu zdolności produkcyjnych odnosiły część kosztów stałych jako składową kosztu wytworzenia produktów.

Czasowe wstrzymanie produkcji powoduje, że ulega obniżeniu parametr określany jako normalny poziom wykorzystania zdolności produkcyjnych. Przez ten parametr należy rozumieć przeciętną zgodną z oczekiwaniami w typowych warunkach, wielkość produkcji za daną liczbę okresów, przy uwzględnieniu planowych remontów. W związku z tym należy pamiętać, że koszty stałe niewykorzystanych (wyłączonych z produkcji) obiektów nie powinny być ujmowane w koszcie wytworzenia produktu (zapasów), lecz powinny obciążać wynik bieżącego okresu.

Odrębnym zagadnieniem wartym rozważenia są koszty amortyzacji. Michał Włodarczyk wyjaśnia, że jeżeli środek trwały nie jest okresowo wykorzystywany w prowadzonej działalności gospodarczej z powodu ograniczenia aktywności firmy, to zasadniczo nie wpływa to na dokonywane na bieżąco odpisy amortyzacyjne.

Odpis taki jest bowiem odzwierciedleniem zużycia środka trwałego, które następuje również podczas okresowych przestojów. Odpis amortyzacyjny uwzględnia zarówno zużycie fizyczne, jak i tzw. moralne - odzwierciedlające starzenie się obiektu wskutek upływu czasu, zmian technologicznych i postępu technicznego.

Koszty stałe to wydatki, które są ponoszone niezależnie od skali bieżącej działalności gospodarczej, np. wydatki związane z utrzymywaniem pracowników, infrastruktury i powierzchni biurowej

agnieszka.pokojska@infor.pl