Przekazanie dochodu na odpowiedni cel pozwoli uniknąć CIT

Park narodowy jest formą ochrony przyrody i jednocześnie państwową osobą prawną, a jego celami są czynności związane z ochroną środowiska. W szczególności celem jest zachowanie różnorodności biologicznej, zasobów, towarów i składników przyrody nieożywionej i walorów krajobrazowych, przywrócenie właściwego stanu zasobów i składników przyrody oraz odtworzenie zniekształconych siedlisk przyrodniczych, siedlisk roślin, siedlisk zwierząt lub grzybów. Czy realizując cele związane z ochroną przyrody, osiągając dochody opodatkowane zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób prawnych, park narodowy może korzystać ze zwolnienia przedmiotowego określonego w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm., dalej: ustawa o CIT) w części dotyczącej celu określonego przez ustawodawcę jako ochrona środowiska?

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, wolne od podatku są dochody podatników (z pewnymi wyjątkami), których celem statutowym jest: działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów; kulturalna; w zakresie kultury fizycznej i sportu; ochrony środowiska; wspierania inicjatyw społecznych oraz na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzeniu wsi w wodę; dobroczynności; ochrony zdrowia i pomocy społecznej; rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów; kultu religijnego - w części przeznaczonej na te cele.

Użycie przez ustawodawcę sformułowania "w części przeznaczonej na te cele" oznacza, że jeżeli statut będzie przewidywał również realizację innych celów niż wymienione w tym przepisie, to przeznaczenie dochodów podatnika na realizację tych innych celów nie będzie stanowiło podstawy do zwolnienia z opodatkowania. Zatem warunkiem skorzystania ze zwolnienia jest, aby cele przewidziane w statucie mieściły się w katalogu celów wymienionych w tym przepisie.

Oznacza to, że podstawowym kryterium zastosowania cytowanego zwolnienia jest przeznaczenie przez podatnika osiągniętego przez niego dochodu na ściśle określone w nim cele preferowane, przy czym cele te muszą w sposób niebudzący wątpliwości wynikać z postanowień statutu danego podmiotu. Jednocześnie określenie "cel statutowy" oznacza cel, który został wyraźnie sprecyzowany w statucie danej osoby prawnej.

Przepis ten nie zawiera z kolei wymogu, by wskazane w nim cele statutowe były głównymi czy też jedynymi celami działalności osoby prawnej.

Cele statutowe parku narodowego są tożsame z preferowanymi przez ustawodawcę w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i korzystają ze zwolnienia.

Oprac. Ewa Matyszewska

dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 5 kwietnia 2012 r. (nr IPTPB3/423-15/12-2/GG).