Jaka jest rola trustów i prywatnych fundacji w planowaniu podatkowym

partner w Kancelarii Prawnej White & Case i docent UW

@RY1@i02/2010/052/i02.2010.052.183.003e.001.jpg@RY2@

Dr Janusz Fiszer, partner w Kancelarii Prawnej White & Case i docent UW

O ile fundacje są formą prawną znaną polskiemu prawu, w tym prawu podatkowemu, to trusty - konstrukcja brytyjskiego tzw. prawa zwyczajowego (common law) - nie jest rozpoznawana przez polski system prawny. Można zdefiniować trust jako wyodrębnioną masę majątkową, która zgodnie z aktem założycielskim (umową) została przekazana przez dotychczasowego właściciela w zarząd (powiernictwo) innej osobie i która jest zobowiązana do dokonywania określonych świadczeń na rzecz wskazanej osoby lub grupy osób, np. członków rodziny założyciela, czyli beneficjentów. Zazwyczaj fundator nie uczestniczy już bezpośrednio w zarządzaniu takim majątkiem, przekazanym trustowi lub fundacji. Koncepcja prywatnej fundacji jest analogiczna, aczkolwiek fundacja działa na podstawie innych przepisów, zazwyczaj w państwach, które nie mają instytucji trustów w swoim systemie prawnym. Trusty i prywatne fundacje mogą być wykorzystywane w międzynarodowym planowaniu podatkowym, m.in. gdy wypłaty dokonywane przez takie podmioty są u beneficjentów opodatkowane łagodniej niż np. spadki lub darowizny. Wspomniane podmioty mogą być też wykorzystane, gdy kwestie podatkowe nie są najistotniejsze, lecz fundator chce przekazać majątek innym osobom niż te, które byłyby uprawnione do dziedziczenia ustawowego, względnie gdy chce zapewnić dochody tylko niektórym z ewentualnie uprawnionych albo gdy chce uniknąć rozdrobnienia i dalszej utraty wartości zgromadzonego majątku w drodze podziałów spadkowych (podobną rolę w dawnej Rzeczypospolitej odgrywały tzw. ordynacje, uprawniające do dziedziczenia majątku, np. jedynie przez najstarszego syna). Podatkowo efektywne prywatne fundacje (tzw. Privatstiftung) działają m.in. na podstawie ustawodawstwa Austrii, Liechtensteinu, a także Antyli Holenderskich, a trusty mogą być tworzone w większości państw i terytoriów, których system prawny oparty jest na wspomnianym common law.

Not. EM