Nowa większość, stare zwyczaje
J edną z ostatnich decyzji żegnającej się z władzą Zjednoczonej Prawicy w odniesieniu do kontrolowanych przez państwo spółek było nałożenie podatku na Jastrzębską Spółkę Węglową. Nowelizacja ustawy o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej sprawiła, że spółka była zmuszona zapłacić do budżetu 1, 6 m ld zł tzw. składki solidarnościowej. Prawo zostało tak skonstruowane, żeby dotyczyło dokładnie jednej firmy. W zeszłym roku JSW, dzięki gwałtownemu wzrostowi cen węgla koksującego i koksu po agresji Rosji na Ukrainę, zarobiła 7, 6 m ld zł, najwięcej w historii. Jednocześnie firma, w której ponad połowę udziałów ma państwo, nie wypłaciła akcjonariuszom dywidendy, choć w branży surowcowej, szczególnie po bardzo dobrych wynikach finansowych, jest to standardem. Przykład JSW jest dobrą ilustracją sposobu zarządzania państwowymi spółkami przez odchodzącą ekipę, który można określić jako tunelowanie korzyści. Chodzi o to, żeby stworzyć mechanizm, dzięki któremu pieniądze lub innego rodzaju profity popłyną tylko do jednego, największego akcjonariusza. Stosowanie tego mechanizmu w dużym stopniu przekłada się na bardzo niskie wyceny państwowych spółek, odbiegające o kilkadziesiąt procent od branżowych średnich w Europie. Przeciw takim praktykom mocno protestowali inwestorzy – JSW opublikowała od początku lipca 15 giełdowych komunikatów z istotnymi dla akcjonariuszy informacjami, z czego osiem stanowiło odpowiedzi na pytania inwestorów domagających się wyjaśnień związanych z dywidendą, ze składką solidarnościową i z innymi kwestiami finansowymi.
Nowa sejmowa większość, choć jeszcze nie przejęła władzy, nie tylko skorzystała z wykopanego już „tunelu”, ale postanowiła go powiększyć. Zgłoszony przez posłów projekt ustawy przedłużającej zamrożenie cen prądu, gazu i ciepła dla gospodarstw domowych zakłada, że sfinansowanie tych działań spadnie na PKN Orlen. Największa krajowa spółka ma zapłacić do budżetu ok. 15 mld zł z tytułu podatku związanego z krajowym wydobyciem gazu. Podatek ma zadziałać wstecz i dotyczyć wydobycia zrealizowanego przez spółkę od października 2021 r. do końca 2022 r.
Bądź na bieżąco ze zmianami w prawie i podatkach.
Czytaj raporty, analizy i wyjaśnienia ekspertów.
Bądź na bieżąco ze zmianami w prawie i podatkach.
Czytaj raporty, analizy i wyjaśnienia ekspertów.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.