Kultura, która rodziła się w ruinach miasta

Kino WZ powstało na warszawskiej Woli pod koniec lat 40. zeszłego wieku. Autorem projektu był Mieczysław Piprek, który zaprojektował także inne warszawskie kina: Stolica, 1 Maj i Ochota. Kino Moskwa wybudowano z kolei w 1950 roku, to przed nim Chris Niedenthal zrobił jedno z najsłynniejszych zdjęć okresu stanu wojennego. Rok wcześniej powstało inne nieistniejące już dziś Kino Praha. W 1951 roku do użytku oddano modernistyczny dom handlowy Smyk. Tuż po wojnie specjalizujący się w fotomontażu politycznym Mieczysław Berman powrócił do Polski i tutaj stworzył słynne plakaty, m.in. "Szabrownicy". Na wystawach wzornictwa zaczęły pojawiać się naczynia według projektów Ireny Goerne czy meble Tadeusza Kasprzyckiego. Polską szkołę plakatu tworzył chociażby Henryk Tomaszewski. Na I Wystawie Sztuki Nowoczesnej prezentowano prace m.in. malarza Andrzeja Wróblewskiego. Inny mistrz pędzla, Bronisław Wojciech Linke, malował swoje wizje ruin stolicy. Już w styczniu 1946 roku zaczęło ukazywać się kobiece pismo "Moda i Życie Praktyczne" (po trzech latach skrócone do "Mody i Życie") poruszające tematy związane z modą, kuchnią, urodą. Wszystkie te fakty, obiekty łączą się z otwartą właśnie wystawą w warszawskiej galerii Zachęta.

"Zaraz po wojnie" to podróż przez czas tuż po zakończeniu działań wojennych. W pracach wyżej wymienionych czy Jana Bułhaka, Xawerego Dunikowskiego, Tadeusza Kantora, Julii Kotarbińskiej, Bohdana Lacherta, Alfreda Lenicy, Jerzego Nowosielskiego, Heleny i Szymona Syrkusów, Wojciecha i Stanisława Zameczników zobaczyć można cały przekrój nastrojów panujących w nowej Polsce. Główną rolę odgrywa tu fotografia, ale nie brakuje też innych obiektów. W części wystawy poświęconej architekturze i designowi zostanie zaprezentowana na przykład działalność Biura Nadzoru Estetyki Produkcji, plakaty filmowe oraz dokumenty opowiadające historię warszawskiego CDT-u i poznańskiego Okrąglaka.

Wystawie będzie towarzyszyć seria wykładów i seminariów oraz projekcje filmowe. Program kinowy składa się z późniejszych obrazów odwołujących się do powojennych lat. Za darmo będzie można zobaczyć m.in. "Skarb" Leonarda Buczkowskiego, "Prawdziwy koniec wielkiej wojny" Jerzego Kawalerowicza i "Jak być kochaną" Wojciecha Jerzego Hasa.

@RY1@i02/2015/192/i02.2015.192.19600080b.805.jpg@RY2@

@RY1@i02/2015/192/i02.2015.192.19600080b.806.jpg@RY2@

@RY1@i02/2015/192/i02.2015.192.19600080b.807.jpg@RY2@

Okładka magazynu "Kobieta" oraz plakaty Tadeusza Trepkowskiego i Henryka Tomaszewskiego

@RY1@i02/2015/192/i02.2015.192.19600080b.808.jpg@RY2@

Zachęta (4)

"Szabrownicy" - fotomontaż Mieczysława Bermana (1945)

Wojciech Przylipiak