Więcej leków będzie dostępnych w aptekach ze zniżką refundowaną przez Narodowy Fundusz Zdrowia

Zasady wystawiania recept na leki refundowane zostaną uproszczone. Przewiduje to nowelizacja z 13 stycznia 2012 roku ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, która będzie obowiązywać od 8 lutego.

Nowelizacja została przygotowana przez posłów zaledwie parę dni po wejściu w życie ustawy matki. Domagali się jej lekarze protestujący przeciw karom finansowym za niewłaściwe wypisanie recepty na lek refundowany przewidzianym w jej pierwotnej wersji. W efekcie ich protestu posłowie dokonali zmiany prawa.

Bez zwrotu

Lekarz nie będzie musiał dokonywać zwrotu nienależnej refundacji, jeśli wypisze receptę na lek ze zniżką osobie nieubezpieczonej. Obecnie nie ma on możliwości weryfikowania uprawnień do refundacji niektórych grup pacjentów. Rząd zobowiązał się, że do września udostępni wszystkim medykom wykaz ubezpieczonych, który pozwoli jednoznacznie ustalić, czy pacjent ma prawo do ubezpieczenia zdrowotnego i tym samym do nabywania leków ze zniżką.

Po wejściu w życie nowelizacji ustawy lekarze unikną także kar finansowych za wypisanie recepty nieuzasadnionej udokumentowanymi względami medycznymi. Chodzi o sytuacje, kiedy pacjent chory przewlekle zgłasza się po wypisanie recepty na lek refundowany do lekarza rodzinnego, a ten nie ma aktualnej informacji od specjalisty o rozpoznaniu jego choroby i sposobie leczenia. Wielu lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej po 1 stycznia w takiej sytuacji odsyłało chorych po zaświadczenie od specjalisty, chcąc mieć pewność, że dopłata z NFZ danemu pacjentowi się należy.

Nowelizacja ustawy pozwoli także na to, by lekarze nie byli karani za wypisanie recepty w sposób niezgodny z obwieszczeniem ministra zdrowia w sprawie wykazu leków refundowanych. Listy refundacyjne od 1 stycznia mogą być bowiem zmieniane co dwa miesiące. Będą się na nich pojawiać nowe produkty, a ponadto część z nich może w zależności od schorzenia, w którym są stosowane, mieć różne poziomy dopłat NFZ.

O pomyłki przy wypisywaniu recept na leki refundowane nie będzie więc trudno. Zwłaszcza że ustawa refundacyjna nakłada na lekarzy nowy obowiązek. Mają wpisywać na recepcie poziom odpłatności. Jednak nowelizacja ustawy wprowadza istotną modyfikację tego obowiązku. Lekarz będzie umieszczał na recepcie tę informację tylko w przypadku leków, które występują na liście refundacyjnej z jednym poziomem refundacji. Jeżeli dany lek jest dostępny dla pacjentów z różną dopłatą (w zależności od schorzenia, w którym jest stosowany), to lekarz nie będzie musiał w takiej sytuacji określać na recepcie poziomu odpłatności.

Terapia u dzieci

Nowela rozwiązuje także inny pilny problem, który ujawnił się po 1 stycznia 2012 roku. Zgodnie z pierwotną wersją ustawy refundacją nie można było objąć leków stosowanych niezgodnie ze wskazaniami rejestracyjnymi, czyli tymi, które producent wskazał rejestrując dany produkt leczniczy. Problem w tym, że np. większość terapii u dzieci stosowana jest, mimo że zostały zarejestrowane tylko do leczenia dorosłych. Lekarze po 1 stycznia nie mogli więc tych leków przepisywać pacjentom ze zniżką. Rodzice musieli płacić za nie pełną odpłatność. Nowela ustawy naprawia ten błąd. Zgodnie z nowymi przepisami refundacją będzie można objąć również te wskazania leku, które nie zostały uwzględnione w tzw. charakterystyce produktu leczniczego (czyli w ulotce). Pozwoli to objąć refundacją leki stosowane zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, a nie tylko ich formalną rejestracją.

Więcej zamienników

Nowela modyfikuje także definicję odpowiednika leku w aptece. Aptekarze zostali zobowiązani do informowania pacjentów o tańszych zamiennikach leków oraz wydawania im na ich żądanie, jeśli istnieje odpowiednik leku o niższej cenie niż przepisany na recepcie. Jednocześnie jednak zgodnie z definicją zawartą w ustawie matce odpowiednik leku musi zawierać tę samą substancję czynną i mieć te same wskazania. W praktyce powodowało to, że część produktów tożsamych ze względu na skład chemiczny nie była wydawana pacjentom przez aptekarzy, ponieważ miały różne zastosowanie. W noweli z definicji odpowiednika usunięto sformułowanie: te same wskazania, co pozwoli aptekarzom wydawać pacjentom tańsze zamienniki leków.

Nowelizacja ustawy refundacyjnej utrzymała kary dla aptekarzy za zrealizowanie recepty niewłaściwie wypisanej przez lekarza. Szczegółowe rozwiązania dotyczące kar Naczelna Rada Aptekarska ma uzgodnić z resortem zdrowia. Zostaną zapisane w rozporządzeniu wykonawczym do ustawy refundacyjnej. Nowela obejmuje natomiast abolicją tych aptekarzy, na których NFZ nałożył kary przed dniem jej wejścia w życie.

Ważne

Aptekarze zostali zobowiązani do informowania pacjentów o tańszych zamiennikach leków oraz wydawania ich na żądanie

Beata Lisowska

beata.lisowska@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 13 stycznia 2012 r. o zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 95).