We wrześniu spis na próbę

Gniezno w województwie wielkopolskim, Kamień w województwie podkarpackim, Kołobrzeg w województwie zachodniopomorskim i Rutki w województwie podlaskim zostały wyznaczone do przeprowadzenia próbnego spisu rolnego, poprzedzającego powszechny spis, który ma być przeprowadzany od 1 września do 31 października 2010 r. Jak wynika z prac legislacyjnych nad ustawą regulującą przebieg spisu, ten próbny odbędzie się w wymienionych czterech gminach już za dwa miesiące. Ma przebiegać w trzech etapach, zróżnicowanych pod względem metod pozyskiwania danych. Będą znacznie się różniły od zastosowanych podczas ostatniego takiego spisu z 2002 roku.

Od 14 września do 16 października 2009 r. to etap potwierdzenia lub korekty danych zebranych wcześniej do specjalnej ogólnopolskiej bazy od podmiotów prowadzących systemy informacyjne administracji publicznej, przedsiębiorców sprzedających energię elektryczną oraz dostawców publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych. W tym czasie użytkownicy gospodarstw rolnych będą też uzupełniać brakujące dane przez internet. Potem, od 21 września do 23 października 2009 r. ankieterzy statystyczni będą zbierać informacje w wywiadach telefonicznych, a od 21 września do 23 października 2009 r. u ankietowanych pojawią się rachmistrze spisowi. Rachmistrze będą spisywać dane na formularzach elektronicznych, zainstalowanych na przenośnych urządzeniach.

W trzech etapach będzie także przeprowadzany właściwy spis. Spis w 2010 roku będzie pierwszym spisem realizowanym od przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, które zobowiązuje nasz kraj m.in. do dostarczenia informacji z dziedziny rolnictwa w zakresie i terminach określonych przez Komisję Europejską. W tym samym czasie odbędą się spisy w innych państwach członkowskich. Spis jest ponadto potrzebny do stworzenia aktualnej bazy informacyjnej o rolnictwie i wiejskich gospodarstw domowych koniecznej dla realizacji krajowej, regionalnej i lokalnej polityki rolnej i społecznej na wsi. Analizy wymaga wiele zmian, jakie zaszły w rolnictwie na przestrzeni lat 2002 – 2010.

Na dane o kondycji polskich gospodarstw rolnych czekają nie tylko resorty rolnictwa i rozwoju regionalnego oraz rolnicy. Potrzebne są też organom samorządowym, instytutom naukowym, ośrodkom badawczym, uczelniom, wreszcie przedsiębiorcom, z których działalności korzysta rolnictwo oraz mieszkańcy wsi. O tym, na ile rzeczywisty obraz wyłoni się z przyszłorocznego spisu, przesądzi jednak przede wszystkim zastosowana metodologia zbierania niezbędnych informacji i to, jak odniosą się do tego ankietowani. Ustawodawcy przewidują ewentualne trudności. Nie bez powodu umieścili w ustawie przepis o przysługującej rachmistrzom ochronie prawnej – nawet przed agresywnym zachowaniem osób objętych spisem.