Jakie są zasady finansowania inwestycji drogowych z Krajowego Funduszu Drogowego

Na mocy art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego zadania w zakresie finansowania budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, ochrony i zarządzania drogami publicznymi w granicach miast na prawach powiatu, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, finansowane są z budżetów tych miast.

Obecnie skala wydatków na drogi zarządzane przez jednostki samorządu terytorialnego zależy głównie od tego, jaki jest poziom udziału dochodów budżetów samorządów w podatkach dochodowych od osób fizycznych i prawnych, oraz od tego, ile środków finansowych samorządy przeznaczą na remonty dróg czy inwestycje drogowe. O wielkości przeznaczanych na ten cel nakładów decydują organy samorządowe. Dodatkowym źródłem dofinansowania dla samorządów na zadania drogowe jest rezerwa subwencji ogólnej tworzona w budżecie państwa na mocy art. 26 ust. 1 ustawy z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. z 2008 r. nr 88, poz. 539 ze zm.).

Corocznie wspierane dofinansowaniem było około 200 jednostek samorządu terytorialnego – szczebla wojewódzkiego, powiatowego oraz miast na prawach powiatu. W roku 2008 preferencją objęte były zadania inwestycyjne dotyczące budowy lub przebudowy obiektów mostowych, w szczególności: mostów, wiaduktów, estakad, kładek, posiadających ważną decyzję o pozwoleniu na budowę. Dofinansowanie uzyskało m.in. 49 miast na prawach powiatu.

Ze środków Krajowego Funduszu Drogowego nie mogą korzystać gminy lub miasta, przez które przebiegają drogi krajowe. Środki finansowe z Krajowego Funduszu Drogowego mogą być jedynie przeznaczane na zadania związane z drogami krajowymi realizowane przez generalnego dyrektora dróg krajowych i autostrad albo spółki, z którymi podpisano umowę o budowę i eksploatację lub wyłącznie eksploatację autostrady płatnej, albo drogowe spółki specjalnego przeznaczenia. Natomiast minister infrastruktury dysponuje środkami jedynie na drogi krajowe zarządzane przez generalnego dyrektora dróg krajowych i autostrad.

Zarówno przepisy ustawy z 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz.U. z 2004 r. nr 256, poz. 2571 ze zm.), jak i ustawy z 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego (Dz.U. nr 267, poz. 2251 ze zm.) nie naruszają zasady równości poszczególnych gmin, jak też zasady zapewnienia jednostkom samorządu terytorialnego udziału w dochodach publicznych odpowiednio do przypadających im zadań.

W resorcie infrastruktury poddawane jest pod rozwagę wprowadzenie zmian dotyczących m.in. zarządzania drogami krajowymi. Ministerstwo Infrastruktury przewiduje jednak kompleksowe rozwiązanie sprawy zarządzania drogami krajowymi poprzez przeprowadzenie analizy dotychczasowej sieci dróg krajowych i ewentualne zmiany w tej sieci (na podstawie odpowiedzi na interpelację nr 6257).