Wszyscy chcemy dobrej edukacji

@RY1@i02/2012/017/i02.2012.017.08800020c.802.jpg@RY2@

Sławomir Broniarz, prezes Związku Nauczycielstwa Polskiego

Związek Nauczycielstwa Polskiego przedstawia do szerokiej publicznej dyskusji propozycje kierunków rozwoju polskiej oświaty i szkolnictwa wyższego w dokumencie "Pakt dla edukacji". To nasza propozycja kierunków zmian, w których powinna pójść edukacja. Jesteśmy przekonani, że ponad podziałami możliwe jest osiągnięcie porozumienia wszystkich ugrupowań politycznych oraz środowisk związanych z oświatą i szkolnictwem wyższym. Pakiet przekazaliśmy już minister edukacji oraz przewodniczącemu sejmowej komisji edukacji. Przedstawimy go także ugrupowaniom parlamentarnym.

Dotychczas nie udało się osiągnąć ogólnonarodowego consensusu w sprawie reform. Wszyscy zgodnie chcemy, by publiczna edukacja była na jak najwyższym poziomie, jak najszerzej dostępna, jak najlepiej zorganizowana. Różnice i kontrowersje pojawiają się, gdy te ogólnie sformułowane cele są uszczegóławiane przez kolejnych reformatorów. W 2002 r. związek opracował pierwszy "Pakt dla edukacji". Dziś wracamy do tej idei, bo aktualne pozostały problemy edukacji przedszkolnej, sprawnego nadzoru pedagogicznego czy kształcenia nauczycieli. Jest on także odpowiedzią największego nauczycielskiego związku na rządowe propozycje reform, których nadrzędnym celem jest dalsza decentralizacja systemu oświaty w Polsce.

"Pakt dla edukacji" zawiera idee i postulaty, które w naszym przekonaniu powinny być kierunkowskazem dla władz ustawodawczych i wykonawczych, jako głos środowiska oświatowego i akademickiego, jako głos praktyków, jako głos rodziców i obywateli połączonych wspólną troską o dobrą edukację od przedszkola po doktorat. Nie uzurpujemy sobie prawa do nieomylności, nie próbujemy też odpowiedzieć na wszystkie pojawiające się pytania, w tym zwłaszcza czego i jak ma uczyć współczesna szkoła. Jesteśmy świadomi zachodzących przeobrażeń społecznych i wynikających z nich wyzwań dla edukacji, jak choćby tych związanych z cyfryzacją kraju. Przedstawiamy nasze rekomendacje, dzieląc je na cztery obszary poprzedzone diagnozą stanu obecnego. Obszar pierwszy dotyczy problemów związanych z prowadzeniem szkół i placówek oświatowych. Postulujemy m.in. utrzymanie obowiązujących przepisów ograniczających możliwość przekazywania szkół oraz chcemy przywrócenia obowiązku uzyskania przez samorząd zgody kuratora oświaty na likwidację szkół i placówek oświatowych. Dodatkowo domagamy się zwiększenia wydatków na finasowanie oświaty w przeliczeniu na jednego ucznia co najmniej do średniego poziomu w krajach OECD (w przypadku szkół ponadgimnazjalnych Polska osiąga zaledwie 40 proc. tej średniej). W drugim obszarze ujęte są problemy dotyczące uczniów i wychowanków. Chcemy m.in. określenia maksymalnej liczby uczniów w oddziałach. Wskazane jest też opisanie standardów wyposażenia szkół w pomoce dydaktyczne i oprzyrządowanie, gwarantujące dostosowanie procesu nauczania do indywidualnych możliwości psychofizycznych dziecka. Wśród naszych postulatów znalazła się również konieczność funkcjonowania biblioteki jako jednej z pracowni szkolnych. Trzeci obszarobejmuje problemy pracowników oświaty. Uważamy, że w dalszym ciągu najważniejsze kwestie dotyczące zawodu nauczyciela powinny być określone w Karcie nauczyciela, choć i ta wymaga pewnych poprawek np. związanych z awansem zawodowym. Obszar czwarty wiąże się zaś z problemami systemu szkolnictwa wyższego i nauki.

Przedstawiając "Pakt dla edukacji", mamy nadzieję na rozpoczęcie rzeczywistej debaty wszystkich partnerów edukacyjnych, w tym teoretyków i praktyków, polityków i samorządowców, rodziców i przedstawicieli organizacji pozarządowych. Nadszedł czas, by rozstrzygnąć w ogólnonarodowej dyskusji, jaka ma być publiczna edukacja, jak finansowana, jak zarządzana, jaką rolę w kształceniu następnych pokoleń ma do spełnienia państwo, a o czym mogą i powinny rozstrzygać lokalne społeczności.

Oświata od przedszkola po doktorat powinna być przedmiotem wspólnej debaty

ŁS