Jak rozliczać nadgodziny policjantów

Czas pełnienia służby przez policjanta mierzymy wymiarem jego obowiązków. Nie powinien on jednak przewyższać 40 godzin na tydzień w 3-miesięcznym okresie rozliczeniowym (art. 33 ust. 1 i 2 ustawy o Policji). W tych ramach policjanci wykonują zadania według podstawowego bądź zmianowego systemu czasu służby, o czym decyduje przełożony właściwy do spraw osobowych, czyli odpowiednio komendant: główny, wojewódzki, powiatowy (miejski) lub szkoły policyjnej (art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, par. 3 i 4 rozporządzenia w sprawie rozkładu czasu służby policjantów). Komendant wprowadza system zmian po 8 godzin, z możliwością ich wydłużenia do 12 godzin - na stanowiskach, które wymagają takiego systemu albo tam, gdzie jest konieczna ciągłość służby. Na pozostałych stanowiskach komendant zarządza podstawowy system czasu służby po 8 godzin dziennie, od poniedziałku do piątku od 8.15 do 16.15 (par. 5 wskazanego wyżej rozporządzenia).

Kiedy praca ponadwymiarowa

Za czas służby przekraczający wskazaną normę, czyli ponad 40 godzin służby w tygodniu, funkcjonariuszowi przysługuje w pierwszej kolejności czas wolny w tym samym wymiarze, przy czym 8 godzin służby ponad tygodniową normę czasu pracy odpowiada jednemu dniowi wolnemu (par. 9 rozporządzenia w sprawie rozkładu czasu pracy policjantów).

Przedłużenie czasu służby ponad opisaną normę poleca kierownik komórki organizacyjnej, w której policjant realizował obowiązki, w szczególności ze względu na konieczność:

wwykonania rozpoczętych czynności: dochodzeniowo-śledczych, operacyjno-rozpoznawczych i administracyjno-porządkowych, których nie wolno przerwać,

wzapewnienia ciągłości służby na stanowiskach, które tego wymagają w danych okolicznościach,

wrealizacji innych spraw niecierpiących zwłoki.

O wydanym w tej kwestii rozkazie kierownik komórki organizacyjnej zawiadamia właściwego komendanta, który prowadzi ewidencję czasu służby podległych funkcjonariuszy.

Jaka rekompensata za zwykłe nadliczbowe

Za zwykłe godziny nadliczbowe (czyli pracę wykraczającą poza 40 godzin standardowej służby w tygodniu) policjantowi należy się najpierw czas wolny w tym samym wymiarze, przy czym 8 godzin służby ponad wymienioną normę równoważy jeden dzień wolny. Na wniosek zainteresowanego komendantowi wolno udzielić czasu wolnego w zamian za nadgodziny bezpośrednio przed urlopem wypoczynkowym albo zaraz po jego zakończeniu. Funkcjonariusz ma obowiązek odebrania takiego wolnego do chwili zwolnienia ze służby, a komendant musi mu to umożliwić.

Wyjątkowo komendant może przyznać policjantowi rekompensatę pieniężną w zamian za pracę poza rozkładem czasu służby. W takim przypadku nie przysługuje czas wolny. Gdy o tym postanowi, wydaje w tej sprawie decyzję administracyjną (wyrok NSA z 15 listopada 2011 r., I OSK 575/11). Jednak uiszczenie rekompensaty pieniężnej jest obwarowane kilkoma warunkami.

Po pierwsze: muszą istnieć środki finansowe służące finansowaniu rekompensat pieniężnych za nadgodziny przepracowane przez policjantów z danego terenu. Są one gromadzone na specjalnym Funduszu Wsparcia Policji (odpowiednio centralnym, wojewódzkim i szkół policyjnych) zasilanych przez dochody własne powiatu czy gminy, na podstawie porozumienia zawartego przez władze powiatu z właściwym komendantem (art. 13 ust. 4a ustawy o Policji). W porozumieniu tym strony określają m.in.:

wrodzaje ustawowych zadań Policji finansowanych na podstawie porozumienia wykraczających poza tygodniową normę czasu służby,

wwysokość, terminy i tryb przekazania środków przez powiat/gminę,

wsposób dokonywania oceny prawidłowości realizacji porozumienia.

Jeśli w porozumieniu nie została ustalona godzinowa stawka rekompensaty, kalkuluje się ją, dzieląc łączną kwotę środków finansowych przewidzianych na rekompensaty w danym funduszu przez łączną liczbę godzin służby, do pełnienia której zobowiązuje porozumienie (par. 10 ust. 3 rozporządzenia w sprawie rozkładu czasu służby policjantów). Rekompensatę pieniężną wypłaca się z dołu, w ciągu 20 dni od terminu przekazania środków finansowych na ten cel przez zarząd powiatu lub gminy, na podstawie wykazu dodatkowych należności, zatwierdzonego przez właściwego komendanta powiatowego policji (par. 10 ust. 4 rozporządzenia).

Po drugie: liczba godzin ponad normę, za które policjantowi wolno przyznać pieniężną rekompensatę, nie może przekraczać 10 nadgodzin tygodniowo w 3-miesięcznym okresie rozliczeniowym (art. 33 ust. 5 ustawy o Policji).

Po trzecie: policjant otrzymujący dodatek funkcyjny nie dostaje ani czasu wolnego, ani rekompensaty pieniężnej za godziny nadliczbowe. [przykład 1]

Jak wyrównać służbę przy Euro

Inaczej rozliczamy ponadwymiarową pracę policjanta, który w czerwcu 2012 roku pełnił służbę bezpośrednio przy zapewnieniu bezpieczeństwa podczas Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA Euro 2012. Zgodnie z art. 68f ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych przysługuje mu zryczałtowany ekwiwalent pieniężny za każdą rozpoczętą nadgodzinę czerwcową w wysokości 1/172 przeciętnego uposażenia funkcjonariuszy Policji, określanego według przepisów odrębnych dotyczących tych funkcjonariuszy jako wielokrotność kwoty bazowej.

Przeciętne uposażenie funkcjonariuszy w tym rozumieniu to iloczyn dwóch parametrów:

wkwoty bazowej określonej w ustawie budżetowej, wynoszącej w 2012 roku 1523,29 zł (art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy budżetowej na rok 2012),

wwielokrotności kwoty bazowej ustalanej przez Radę Ministrów w drodze rozporządzeń - do czerwca 2012 roku wskaźnik ten równał się 2,65, a od 1 lipca 2012 roku wynosi 2,87.

Przeciętne uposażenie policjantów do końca czerwca 2012 roku wynosiło zatem 4036,72 zł (1523,29 zł x 2,65), a od 1 lipca 2012 r. równa się 4371,84 zł (1523,29 zł x 2,87).

Ekwiwalent za nadgodziny przepracowane przez policjanta przy obsłudze Euro przysługuje niezależnie od zajmowanego stanowiska i jest wypłacany ze środków budżetu państwa. [przykład 2]

PRZYKŁAD 1

Pieniądze albo czas wolny

W maju 2012 roku pan Jan, policjant komendy powiatowej, wypracował 40 godzin poza rozkład czasu służby. Wystąpił do komendanta o wypłacenie mu w zamian rekompensaty pieniężnej z zasobów Funduszu Wsparcia Policji przeznaczonych na ten cel. Dostał decyzję administracyjną odmowną z powodu braku środków finansowych. W konsekwencji komendant powinien mu udzielić czasu wolnego w tym samym wymiarze, czyli łącznie 5 dni wolnych. Funkcjonariusz powinien je wykorzystać do chwili zwolnienia ze służby.

PRZYKŁAD 2

Zryczałtowany ekwiwalent

Ten sam pan Jan, policjant, przepracował przy pilnowaniu porządku podczas Euro 2012 40 godzin ponad rozkład czasu służby. Należny mu ekwiwalent pieniężny szacujemy tak:

stawka godzinowa ekwiwalentu obowiązująca w czerwcu 2012 r. to:

4036,72 zł : 172 = 23,47 zł,

a finalna kwota ekwiwalentu:

23,47 zł x 40 nadgodzin = 938,80 zł.

Uwaga

Prawo do zwolnienia ze służby w porze nocnej w godzinach od 22.00 do 6.00 oraz w niedziele i święta przysługuje funkcjonariuszowi będącemu kobietą w ciąży lub jedynym opiekunem dziecka w wieku do ośmiu lat bądź osoby wymagającej stałej opieki

@RY1@i02/2012/193/i02.2012.193.21700030c.803.jpg@RY2@

Renata Majewska szkoleniowiec z zakresu wynagrodzeń, właścicielka firmy Biuro Kadr i Płac

Renata Majewska

szkoleniowiec z zakresu wynagrodzeń, właścicielka firmy Biuro Kadr i Płac

Podstawa prawna

Art. 13 ust. 4a, art. 33, art. 99 ust. 3 - 4 ustawy z 6 kwietnia 1991 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 z późn. zm.).

Art. 68f ustawy z 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych (Dz.U. nr 62, poz. 504 z późn. zm.).

Art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy budżetowej na rok 2012 z 2 marca 2012 r. (Dz.U. nr 273).

Par. 3 - 5, 8 -- 10, 16 rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych i administracji z 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów (Dz.U. nr 131, poz. 1471).

Par. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 3 kwietnia 2012 r. w sprawie wielokrotności kwoty bazowej, stanowiącej przeciętne uposażenie policjantów (Dz.U. nr 448).

Par. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 22 grudnia 2008 r. w sprawie wielokrotności kwoty bazowej, stanowiącej przeciętne uposażenie policjantów (Dz.U. nr 236, poz. 1623).