Minimalna stawka godzinowa od lipca

Osoby wykonujące obecnie prace na podstawie umów cywilnoprawnych, poza umowami o dzieło, będą mieć ponownie przeliczone stawki godzinowe. Pracodawcy będą musieli to zrobić w ciągu trzech miesięcy od wejścia w życie zmian, które są planowane od lipca tego roku.

Do konsultacji społecznych trafił projekt nowelizacji ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 2008). Dokument zakłada, że obowiązkiem płacenia 12 zł za godzinę faktycznie wykonanej pracy byłyby objęte umowy-zlecenia i umowy o świadczenie usług zawarte na podstawie art. 734 i 750 kodeksu cywilnego. Taka sama stawka minimalna będzie dotyczyć osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, która przyjęte zlecenie lub usługi wykonuje osobiście na rzecz innych firm.

Za mało

Rząd chce, aby minimalna stawka wynagrodzenia miała zastosowanie wobec wszystkich takich umów bez względu na sposób ustalania wynagrodzenia. Firma będzie musiała zapłacić 12 zł za godzinę faktycznie wykonywanej pracy zarówno wówczas, jeśli w umowie jest zapisana stawka godzinowa, jak i miesięczna lub tygodniowa. Ma to przeciwdziałać nadużyciom.

- Nasza propozycja ma zachęcić pracodawców do zatrudniania zleceniobiorców na podstawie umów o pracę. Obecnie stawka płacy minimalnej za miesiąc pracy jest niższa niż w przypadku opłacenia za taki sam okres umowy-zlecenia czy o świadczenie usług - tłumaczy DGP Stanisław Szwed, wiceminister rodziny, pracy i polityki społecznej.

Związkowcy nie są zadowoleni z takiej propozycji. Jan Guz, przewodniczący OPZZ, przypomina, że osoba zatrudniona na podstawie umowy-zlecenia ponosi dodatkowe koszty związane z wykonywaniem takiej pracy. - Tacy pracownicy sami muszą płacić za obowiązkowe badania lekarskie. Wielu z nich musi na swój koszt kupować odzież ochronną czy nawet narzędzia do wykonywania zleconych prac. Taka osoba powinna otrzymywać 15 zł za godzinę pracy. I dlatego taką stawkę proponowaliśmy jako minimalną stawkę godzinową dla umów cywilnoprawnych - dodaje Jan Guz.

Związkowcy zwracają uwagę, że ważną sprawą jest zaproponowana przez rząd ewidencja czasu pracy. Przy czym informacja ta będzie musiała być potwierdzana przez przyjmującego zlecenia lub świadczącego usługi. Od tej zasady będzie wyjątek. Takiego obowiązku nie będą mieć przedsiębiorcy, jeśli ze względu na miejsce wykonywania zlecenia lub świadczenia usługi nie będzie to możliwe. Wówczas osoba wykonująca pracę sama będzie musiała przygotować taką informację. Projekt zakłada, że jeśli przedsiębiorcy (lub jednostki organizacyjne) będą wypłacać wynagrodzenia w wysokości niższej niż 12 zł, zapłacą karę grzywny od tysiąca do 30 tys. zł. Prawo do kontroli będzie mieć Państwowa Inspekcja Pracy.

Tymi propozycjami są zaskoczeni pracodawcy. Pytają, jak to się ma do ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Wykluczenie młodych

Projekt zakłada także likwidację zróżnicowania wypłacania minimalnego wynagrodzenia. Obecnie pracownik w czasie pierwszego roku pracy otrzymuje zarobki, które nie mogą być niższe niż 80 proc. minimalnego wynagrodzenia. Po zmianach ma otrzymywać całą płacę minimalną (ta część przepisów ma wejść od stycznia 2017 r.). - To doprowadzi do wykluczenia z rynku osób zaczynających pracę. Nikt nie będzie chciał zatrudnić pracownika, który nic nie potrafi, a jeszcze będzie trzeba mu zapłacić całe wynagrodzenie - mówi Jerzy Bartnik, prezes Związku Rzemiosła Polskiego.

Podobnego zdania jest Andrzej Malinowski, prezydent Pracodawców RP. - Ta grupa osób będzie skazana na bezrobocie. Początkowo młody pracownik nie potrafi w sposób prawidłowy wykonywać zleconych mu czynności, więc trzeba go uczyć - tłumaczy Malinowski.

Przedsiębiorcy nie ukrywają, że mają dość nakładania na nich nowych obciążeń. Od 1 stycznia 2016 r. istnieje obowiązek opłacania od umów-zleceń składek na ubezpieczenie społeczne do wysokości minimalnej płacy. Jeśli jednak podstawa wymiaru składek takiej umowy będzie niższa od 1850 zł, to kolejne umowy także podlegają ZUS. Taki przymus wynika z art. 1 pkt 3 lit. a i b oraz pkt 8 ustawy z 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014 r. poz. 1831). Co więcej, zgodnie z wytycznymi głównego inspektora pracy, PIP może teraz wchodzić do firm bez uprzedzenia.

@RY1@i02/2016/013/i02.2016.013.183000800.802.jpg@RY2@

Płaca minimalna w styczniu 2015 r. w wybranych krajach*

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl

Projekt przekazany do konsultacji