Jak wykazać okres choroby w dokumentach przesyłanych do ZUS

ekspert z zakresu ubezpieczeń społecznych

Tak. W myśl art. 92 kodeksu pracy pracownik, który jest niezdolny do pracy z powodu choroby, zachowuje prawo do wynagrodzenia za okres niezdolności do pracy trwającej łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, a w przypadku pracownika, który ukończył 50. rok życia - za okres niezdolności do pracy trwającej łącznie do 14 dni w ciągu roku kalendarzowego. Za czas niezdolności do pracy trwającej dłużej niż odpowiednio 33 dni albo 14 dni w ciągu roku kalendarzowego pracownikowi przysługuje zasiłek chorobowy. Jednak wynagrodzenia chorobowego pracodawca nie wypłaca w sytuacjach, w których pracownik nie miałby prawa do zasiłku chorobowego, a więc m.in. w przypadku gdy niezdolność do pracy przypada w okresie wyczekiwania. Okres wyczekiwania to niezbędny okres ubezpieczenia. Okres ten w przypadku pracowników wynosi 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia. Do okresu ubezpieczenia, od którego jest uzależnione prawo do zasiłku chorobowego (a także wynagrodzenia za czas choroby), zalicza się poprzednie okresy podlegania ubezpieczeniu chorobowemu, zarówno obowiązkowo, jak i dobrowolnie, pod warunkiem jednak, że przerwa w ubezpieczeniu nie przekroczyła 30 dni.

Okres niezdolności do pracy z powodu choroby, za który ubezpieczony nie otrzymał wynagrodzenia chorobowego, gdyż nie upłynął wymagany okres wyczekiwania, jest traktowany na równi z okresem ubezpieczenia chorobowego przy ustalaniu prawa do zasiłku chorobowego (wynagrodzenia chorobowego) w przypadku kolejnej niezdolności do pracy.

Warto dodać, że w niektórych przypadkach prawo do zasiłku chorobowego (wynagrodzenia za czas choroby) przysługuje bez okresu wyczekiwania, a więc nawet od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego. Dotyczy to m.in. ubezpieczonych obowiązkowo, którzy posiadają co najmniej dziesięcioletni okres obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego. Do tego dziesięcioletniego okresu ubezpieczenia wlicza się okresy podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu, niezależnie od długości przerw między nimi.

Jeśli, jak ma to miejsce w analizowanej sytuacji, pracownik nie miał dziesięcioletniego okresu podlegania obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu i zachorował, to za część absencji chorobowej w styczniu nie ma prawa do wynagrodzenia chorobowego. Pracodawca za styczeń powinien złożyć za pracownika raport ZUS RSA z kodem pracowniczym 01 10 XX i wykazać okres od 3 do 4 stycznia 2012 r. i kod świadczenia przerwy - 151 (okres usprawiedliwionej nieobecności w pracy bez prawa do wynagrodzenia). Natomiast wynagrodzenie za okres choroby za okres od 5 do 12 stycznia 2012 r. powinno zostać wykazane w raporcie ZUS RSA składanym za styczeń, a więc w dokumentach rozliczeniowych składanych za miesiąc, w którym to wynagrodzenie zostało wypłacone. W sytuacji gdy w komplecie dokumentów rozliczeniowych składanych za styczeń płatnik nie złożył raportu ZUS RSA z kodem świadczenia przerwy - 151, raport ten powinien złożyć korygując dokumenty rozliczeniowe składane za ten miesiąc. Oczywiście oprócz korekty tego raportu płatnik powinien złożyć za styczeń korektę deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA.

Podstawa prawna

Art. 92 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 4 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512 z późn. zm.).