Kiedy babcia ma prawo do opiekuńczego

Nie. W przypadku opisanym w pytaniu z dodatkowego zasiłku opiekuńczego może skorzystać nie tylko ojciec dziecka, ale także inny członek najbliższej rodziny, w tym ubezpieczona babcia dziecka.

Należy wyjaśnić, że mogą wystąpić dwie sytuacje, gdy po porodzie matka dziecka nie może sprawować nad nim opieki, gdyż przebywa w szpitalu:

ww okresie do 8 tygodni korzystania z urlopu macierzyńskiego po porodzie lub

wpo upływie tego okresu.

W pierwszym przypadku w czasie pobytu matki dziecka w szpitalu z dodatkowego zasiłku opiekuńczego może skorzystać ubezpieczony ojciec dziecka lub inny członek najbliższej rodziny, jeżeli przerwie zatrudnienie lub inną działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. W przepisach nie precyzuje się, kogo można zaliczyć do członków najbliższej rodziny ubezpieczonego, ale wydaje się, że mogą to być rodzice, rodzeństwo, teściowie lub dziadkowie. Dodatkowy zasiłek opiekuńczy przysługuje ubezpieczonemu - ojcu dziecka lub innemu członkowi najbliższej rodziny w wymiarze do 8 tygodni (tj. do 56 dni). Dodatkowy wymiar zasiłku opiekuńczego przysługuje niezależnie od zasiłku w wymiarze 60 dni z tytułu opieki nad dzieckiem lub chorym członkiem rodziny. Okres jego wypłaty nie jest także związany z rokiem kalendarzowym.

W drugiej z tych sytuacji małym dzieckiem w czasie pobytu jego matki w szpitalu może się zająć wyłącznie jego ojciec, w ramach urlopu ojcowskiego. Jeżeli pracownica przerywa urlop macierzyński, po wykorzystaniu tego urlopu w wymiarze co najmniej 8 tygodni po porodzie, ze względu na pobyt w szpitalu, pracownikowi ojcu wychowującemu dziecko przysługuje prawo do części zasiłku macierzyńskiego odpowiadającej okresowi pobytu pracownicy w szpitalu. Wypłatę zasiłku macierzyńskiego dla pracownicy przerywa się wówczas na okres, w którym z tego zasiłku korzysta pracownik ojciec wychowujący dziecko. Należy jednak pamiętać, że łączny okres wypłaty zasiłku macierzyńskiego pracownicy i pracownika - ojca wychowującego dziecko - nie może przekraczać wymiaru urlopu macierzyńskiego określonego w kodeksie pracy.

Dla zilustrowania tych rozważań załóżmy, że pracownica urodziła jedno dziecko 2 maja 2013 r., w związku z czym ma prawo do urlopu i zasiłku macierzyńskiego do 18 września 2013 r. (przez 20 tygodni). Gdyby ze względu na stan zdrowia pracownica bezpośrednio po urodzeniu dziecka przebywała w szpitalu do 16 lipca 2013 r., ubezpieczonemu - ojcu dziecka lub innemu członkowi najbliższej rodziny - za okres od 2 maja do 26 czerwca 2013 r. (56 dni) przysługiwałby dodatkowy zasiłek opiekuńczy. Po 8-tygodniowym okresie urlopu i zasiłku macierzyńskiego (od 27 czerwca do 16 lipca 2013 r.) pracownica miałaby prawo do zasiłku chorobowego, a ojciec dziecka do urlopu i zasiłku macierzyńskiego za ten okres. Po powrocie pracownicy ze szpitala, tj. od 17 lipca 2013 r., nadal korzystałaby ona z urlopu i zasiłku macierzyńskiego do 18 września 2013 r.

Aneta Maj

ekspert od świadczeń z ubezpieczeń społecznych

Podstawa prawna

Art. 29a, art. 32 ust. 2 i art. 32a ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512 z późn. zm.).