Kto może skorzystać z abolicji w ZUS

Czy właściciel firmy uniknie spłaty długów

@RY1@i02/2013/008/i02.2013.008.18300110e.815.jpg@RY2@

Właściciel jednoosobowej spółki opłacający za siebie składki na ubezpieczenie społeczne ma prawo do skorzystania z abolicji obejmującej nieopłacone składki na własne ubezpieczenie za okres od 1 stycznia 1999 r. do 28 lutego 2009 r. W przypadku złożenia do ZUS wniosku o umorzenie należności osoba taka nie będzie musiała także spłacać należnych odsetek za zwłokę, opłat prolongacyjnych, kosztów upomnienia, opłat dodatkowych, a także kosztów egzekucyjnych naliczonych przez dyrektora oddziału organu rentowego, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego.

Podstawa prawna

Art. 1 ustawy z 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r., poz. 1551).

Czy wniosek do ZUS można złożyć w dowolnym terminie

@RY1@i02/2013/008/i02.2013.008.18300110e.816.jpg@RY2@

Ustawodawca uznał bowiem, że osoby uprawnione mogą złożyć wniosek o umorzenie należności w ciągu 24 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Termin ten liczy się, poczynając od 15 stycznia 2013 r. Tylko w przypadku, kiedy ZUS wyda decyzję o podleganiu obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, wniosek o umorzenie można złożyć w ciągu 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się tego dokumentu. Taki sam termin został wyznaczony w przypadku wydania przez organ rentowy decyzji o wysokości zadłużenia z tytułu składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne.

Podstawa prawna

Art. 1 ustawy z 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r., poz. 1551).

Czy spadkobierca ma prawo do kasacji długu

@RY1@i02/2013/008/i02.2013.008.18300110e.817.jpg@RY2@

Wniosek o umorzenie długu może także złożyć spadkobierca, któremu ZUS wydał już decyzję wskazującą go jako osobę zobowiązaną do opłacenia zaległych składek na ubezpieczenie społeczne. Stosowny dokument o chęci skorzystania z abolicji należy złożyć w ciągu 24 miesięcy liczonych od daty wejścia tej ustawy w życie. Z takiej możliwości mogą skorzystać nie tylko spadkobiercy, ale także osoby trzecie zobowiązane do spłaty zaległości. Dotyczy to zobowiązań pozostałych po osobach obowiązkowo podlegających ubezpieczeniom w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 28 lutego 2009 r. O abolicję można się ubiegać w przypadku długów z tytułu ubezpieczenia emerytalnego, rentowych, wypadkowego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności (czyli pozarolniczej działalności gospodarczej na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych). Umorzone mogą być także długi wobec ZUS pozostawione przez twórców, osoby prowadzące działalność twórczą lub artystyczną. Ta sama zasada obowiązuje także wobec zaległości pozostałych po ubezpieczonych wykonujących wolny zawód.

Podstawa prawna

Art.2 ustawy z 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r., poz. 1551).

Czy umorzenie składek obniży emeryturę

@RY1@i02/2013/008/i02.2013.008.18300110e.818.jpg@RY2@

Okres, za który składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe zostaną umorzone, nie zostanie uwzględniony przy ustalaniu prawa i wysokości emerytur i rent z ubezpieczeń społecznych oraz innych świadczeń, do których prawo uzależnione jest od posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego. Dodatkowo kwota umorzonych składek nie podlega wliczeniu do podstawy obliczenia emerytury kapitałowej.

Podstawa prawna

Art. 4 ustawy z 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r., poz. 1551).

Czy ZUS umorzy należności za pracowników

@RY1@i02/2013/008/i02.2013.008.18300110e.819.jpg@RY2@

Płatnik składek nie ma takiego prawa. Sam także nie będzie mógł skorzystać z anulowania jego własnego długu, jeśli należne składki za pracownika nie zostaną uregulowane. Ustawodawca wprowadził bowiem warunek, że przedsiębiorca może skorzystać z abolicji na własne ubezpieczenia społeczne oraz odsetki za zwłokę i pozostałe powstałe koszty (w tym egzekucyjne), pod warunkiem że należności niepodlegające umorzeniu (czyli składki należne za pracowników) zostaną rozłożone na raty i uregulowane. Niepodlegające umorzeniu należności podlegają spłacie w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji. Jeśli zaś w tym czasie niepodlegające umorzeniu należności zostaną rozłożone na raty albo zostanie odroczony termin ich płatności, to umorzenie nastąpi dopiero po ich spłacie.

Podstawa prawna

Art. 1 ustawy z 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r., poz. 1551).

Czy zakład zostanie sprawdzony przez UE

@RY1@i02/2013/008/i02.2013.008.18300110e.820.jpg@RY2@

Ustawodawca uznał, że anulowanie należności będzie stanowiło pomoc publiczną. I dlatego podlega przepisom ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 59, poz. 404 z późn. zm.) oraz przepisom wspólnotowym. ZUS jako podmiot udzielający pomocy został więc zobowiązany do dokonania oceny udzielanych środków pod kątem wystąpienia przesłanek określonych w art. 107 ust. 1 traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana traktatu, Dz.U. UE C 83 z 30 marca 2010 r.). W praktyce oznacza to konieczność zbadania, czy udzielenie danego środka przedsiębiorcy będzie stanowiło pomoc publiczną, oraz prawidłowej kwalifikacji danego środka jako pomocy de minimis lub innej formy. Analiza ta zostanie przeprowadzona na podstawie przedłożonej przez przedsiębiorcę dokumentacji pozwalającej na stwierdzenie, czy nie nastąpi przekroczenie progów ustalonych dla wyżej wymienionego rodzaju dofinansowania oraz czy przedsiębiorca nie znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej w rozumieniu wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz.U. UE C 244 z 1 października 2004 r.), co wyklucza udzielenie pomocy de minimis. W takiej sytuacji udzielenie środka będzie dopuszczalne dopiero wówczas, gdy Komisja Europejska wyrazi zgodę na udzielenie przedsiębiorcy pomocy publicznej.

Podstawa prawna

Art. 5 ustawy z 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r., poz. 1551).

Czy trzeba złożyć formalny wniosek

@RY1@i02/2013/008/i02.2013.008.18300110e.821.jpg@RY2@

W przypadku osób, które 1 września 2012 r. nie prowadziły już działalności gospodarczej oraz nie będą tego robić także w dniu ubiegania się o możliwość skorzystania z abolicji, jedynym dokumentem będzie poprawnie wypełniony wniosek o umorzenie należności. Inaczej będzie w przypadku osób, które we wskazanym przez ustawodawcę terminie (1 września 2012 r.) prowadziły pozarolnicza działalność gospodarczą lub w dniu złożenia wniosku nadal są przedsiębiorcami. Osoby takie obowiązkowo muszą dostarczyć do ZUS prawidłowo wypełniony wniosek o umorzenie należności. Wnioski w sprawie umorzenia należności dostępne są: na stronie http://intranet2.warszawa.zus/e-inspektorat/adm/default.asp?p=1&id=1083. Można je także otrzymać w sali obsługi klientów w każdej jednostce ZUS. Po jego wypełnieniu należy także uzupełnić formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. Druk ten jest dostępny w jednostkach ZUS oraz można go pobrać ze strony internetowej http://www.uokik.gov.pl/download.php?plik=8387. W przypadku części przedsiębiorców niezbędne będzie wypełnienie druku o nazwie "formularz informacji przedstawianych przez wnioskodawcę - w przypadku ubiegania się o pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie". Także ten druk dostępny jest w jednostkach ZUS oraz można go pobrać ze strony: http://www.dziennikustaw.gov.pl/D2010121081001.pdf. Prowadzący nadal firmę ma także obowiązek złożenia oświadczenia zawierającego informacje niezbędne do ustalenia kategorii ratingowej. Druk oświadczenia jest dostępny w jednostkach ZUS oraz na stronie internetowej organu rentowego (www.zus.pl). Nie należy także zapomnieć o oświadczeniu o udzielonej pomocy de minimis.

Podstawa prawna

Art. 1 oraz art. 5 ustawy z 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r., poz. 1551).

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl