Czy ZUS może zażądać zwrotu

Czytelnik jest od dwóch lat uprawniony do świadczenia przedemerytalnego. Od 1 grudnia 2008 r. podjął zatrudnienie, które kontynuuje do dnia dzisiejszego. O podjęciu zatrudnienia nie powiadomił jednak jednostki ZUS wypłacającej mu świadczenie przedemerytalne, a dopiero w maju 2009 r. dostarczył zaświadczenie pracodawcy o łącznej wysokości przychodu w okresie od 1 marca 2008 r. do 28 lutego 2009 r. Niedawno czytelnik otrzymał decyzję ZUS o konieczności zwrotu nienależnie pobranych świadczeń.

– Czy ZUS ma prawo żądać zwrotu wypłaconego świadczenia – pyta pan Maciej z Zamościa.

trwającym od 1 marca 2008 r. do 28 lutego 2009 r. W tym terminie musiały dostarczyć zaświadczenie o przychodzie wystawione przez płatnika składek lub – gdy same za siebie opłacają składki – własne oświadczenie o przychodzie. Po otrzymaniu takiego zaświadczenia lub oświadczenia ZUS przystąpił do dokonania rozliczenia tego przychodu, wydając odpowiednią decyzję w tym zakresie. Dokonując rozliczenia przychodu osoby uprawnionej do świadczenia przedemerytalnego, ZUS sprawdza, czy uzyskany przez nią przychód z całego roku rozliczeniowego przekroczył roczną graniczną kwotę przychodu (w roku rozliczeniowym 2008/2009 było to 22 605,60 zł). W przypadku przekroczenia tego progu zarobkowego ZUS stwierdza, że świadczenie powinno być w całym roku zawieszone.

Jeśli przychód wynikający z nadesłanego przez świadczeniobiorcę zaświadczenia lub oświadczenia nie przekracza granicznej kwoty przychodu, ZUS sumuje wysokość świadczenia przedemerytalnego przysługującego w całym roku rozliczeniowym i osiągniętego w tym okresie przychodu, a otrzymaną kwotę porównuje do rocznej dopuszczalnej kwoty przychodu (w roku rozliczeniowym 2008/2009 było to 16 147,20 zł).

Jeśli suma rocznej kwoty świadczenia i przychodu nie przekroczyła rocznej dopuszczalnej kwoty przychodu, ZUS stwierdza, że świadczenie przysługiwało za cały rozliczany rok w pełnej wysokości. Jeśli natomiast suma ta przekroczyła roczną dopuszczalną kwotę przychodu, ZUS ustala zmniejszenie świadczenia przedemerytalnego.

Zmniejszenie świadczenia przedemerytalnego jest równe kwocie przekroczenia rocznej dopuszczalnej kwoty przychodu pomniejszonej o obowiązkowe składki na ubezpieczenia społeczne należne od ubezpieczonego i ustalone od kwoty przekroczenia. W przypadku pracowników procentowa wysokość składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez osobę pozostającą w stosunku pracy, o którą pomniejsza się kwotę przekroczenia dopuszczalnej kwoty przychodu w roku rozliczeniowym 2008/2009, wyniosła 13,71 proc. Tak zmniejszone świadczenie przedemerytalne nie może być jednak niższe od gwarantowanej rocznej kwoty, która dla roku rozliczeniowego 2008/2009 wynosiła 4546,80 zł.