Wypłaty do osiągnięcia wieku emerytalnego

Zasadą jest, że prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do jego nabycia. W praktyce decydująca jest data spełnienia ostatniego warunku (np. osiągnięcia określonego wieku). Gdy wniosek o przyznanie świadczenia nie zostanie zgłoszony do końca tego miesiąca, w którym został spełniony ostatni z wymaganych warunków, prawo do świadczenia będzie przysługiwało od pierwszego dnia miesiąca, w którym zgłoszono wniosek.

W przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenie kompensacyjne w dacie spełnienia ostatniego z warunków (zgłoszenia wniosku) pobiera zasiłek chorobowy lub świadczenie rehabilitacyjne, prawo do świadczenia kompensacyjnego może nabyć dopiero od dnia zaprzestania pobierania tego zasiłku lub świadczenia. Jeśli wniosek o przyznanie świadczenia zostanie zgłoszony do końca miesiąca, w którym wnioskodawca zaprzestał pobierania zasiłku lub świadczenia, prawo do świadczenia kompensacyjnego powstanie od dnia zaprzestania pobierania zasiłku lub świadczenia. W razie późniejszego zgłoszenia wniosku prawo do świadczenia powstanie od pierwszego dnia miesiąca, w którym został zgłoszony wniosek.

Prawo do świadczenia kompensacyjnego ma charakter okresowy - przysługuje tylko do czasu, gdy osoba uprawniona ma potencjalną możliwość nabycia prawa do emerytury przyznawanej w powszechnym wieku emerytalnym. Prawo to ustaje więc z dniem poprzedzającym osiągnięcie powszechnego wieku emerytalnego wynoszącego 60 lat w przypadku kobiet oraz 65 lat w przypadku mężczyzn.

Jeżeli uprawniony do świadczenia kompensacyjnego przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego nabędzie prawo do emerytury ustalonej decyzją organu rentowego lub innego organu emerytalno-rentowego, określonego w odrębnych przepisach (np. do wcześniejszej emerytury czy też emerytury z zaopatrzenia emerytalnego tzw. służb mundurowych), prawo do świadczenia kompensacyjnego ustanie z dniem poprzedzającym dzień nabycia prawa do tej emerytury.

Prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego ustaje również, co oczywiste, w razie śmierci uprawnionego.

Henryk M. (ur. 10 października 1955 r.) chce we wrześniu 2010 r. zgłosić wniosek o przyznanie nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. W dacie zgłoszenia wniosku udowodni 30 lat składkowych i nieskładkowych, w tym 22 lata pracy nauczycielskiej w szkole podstawowej. Spełni też warunek rozwiązania stosunku pracy, który chce wypowiedzieć z dniem 31 sierpnia 2010 r. Z uwagi jednak na to, że wymagany do przyznania świadczenia kompensacyjnego wiek 55 lat ukończy dopiero 10 października 2010 r., dopiero od tej daty zostanie mu przyznane świadczenie.

Anna P. 1 czerwca 2010 r. spełni ostatni z warunków wymaganych do uzyskania nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Wniosek o przyznanie tego świadczenia zamierza jednak zgłosić dopiero w sierpniu 2010 r. ZUS przyzna jej prawo do świadczenia od pierwszego dnia miesiąca, w którym zostanie zgłoszony wniosek, tj. od 1 sierpnia 2010 r.

Adam B. korzysta z zasiłku chorobowego wypłacanego za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia. Okres zasiłkowy zakończy się 17 grudnia 2009 r. i uprawniony nie zamierza następnie ubiegać się o świadczenie rehabilitacyjne. Adam B. ostatni z warunków wymaganych do przyznania nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego spełnił 19 października 2009 r. Z wnioskiem o przyznanie tego świadczenia zamierza wystąpić pod koniec listopada 2009 r. W tym przypadku świadczenie zostanie przyznane od 17 grudnia 2009 r., tj. od zaprzestania pobierania zasiłku chorobowego.

Janina D. (ur. 15 października 1954 r.) spełniła wszystkie warunki wymagane do przyznania nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Z wnioskiem o to świadczenie zamierza wystąpić w grudniu 2009 r. Jeśli Janina D. tak zrobi, to ZUS przyzna jej świadczenie kompensacyjne od 1 grudnia 2009 r. Świadczenie to będzie jej przysługiwało do 14 października 2014 r. (tj. dnia poprzedzającego osiągnięcie wieku 60 lat), chyba że przed tą datą ubezpieczona nabędzie prawo do emerytury określonej w odrębnych przepisach.

Marek Opolski

gp@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 7-8 ustawy z 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (Dz.U. nr 97, poz. 800).