Wyższe wynagrodzenie minimalne to wyższa podstawa wymiaru składek za 2009 rok

Od 1 stycznia 2009 r. zmianie ulega wysokość minimalnego wynagrodzenia. Do końca 2008 roku wynosiło 1126 zł, a od 1 stycznia 2009 r. - 1276 zł. Podwyższenie wysokości tego wynagrodzenia wpływa na konieczność podniesienia podstawy wymiaru składek, gdy nie może być ona niższa niż wynagrodzenie minimalne albo stanowi określony jego procent. Kwota minimalnego wynagrodzenia jest też istotna dla osób dorabiających do umowy o pracę na część etatu.

Osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej mogą opłacać składki od podstawy wymiaru stanowiącej 30 proc. minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2009 r. będzie ona wynosiła 382,80 zł (1276 zł x 30 proc.), czyli będzie wyższa o 45 zł niż w roku ubiegłym. Przypomnieć trzeba, że prawo do opłacania składek od niższej podstawy (niż 60 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale) przysługuje przez okres 24 miesięcy kalendarzowych od daty rozpoczęcia prowadzenia działalności osobie, która:

w okresie ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych przed dniem rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej nie prowadziła innej pozarolniczej działalności,

nie wykonuje działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym wykonywała w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej aktualnie działalności.

Od stycznia 2009 roku zmianie ulega również podstawa, od której składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe opłacają osoby, które mają prawo do dobrowolnego objęcia tymi ubezpieczeniami. Prawo to przysługuje (osobom wymienionym w art. 7 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych), m.in.:

obywatelom polskim wykonującym pracę za granicą w podmiotach zagranicznych oraz obywatelom polskim wykonującym pracę w podmiotach zagranicznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli podmioty te nie mają w Polsce swojej siedziby ani przedstawicielstwa,

osobom, które z powodu sprawowania opieki nad członkiem rodziny, spełniającym warunki do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego nie podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Wyżej wymienieni, a także osoby kontynuujące opłacanie składek (po ustaniu tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych) płacą je składki od zadeklarowanej kwoty nie niższej jednak niż minimalne wynagrodzenie. Oznacza to, że składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za styczeń (a więc opłacane w lutym 2009 roku) powinny być naliczone i zapłacone od podstawy nie niższej niż 1276 zł. Składki nie powinny być zatem niższe niż:

249,08 zł - na ubezpieczenie emerytalne (19,52 proc.),

76,56 zł - na ubezpieczenie rentowe (6 proc.).

Podkreślić trzeba, że osoby mające prawo do dobrowolnego ubezpieczenia i kontynuujące opłacanie składek podlegają wyłącznie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Nie mogą opłacać składek na ubezpieczenia chorobowe i wypadkowe.

Zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia może mieć również znaczenie dla osób, które są zatrudnione na podstawie umowy o pracę na część etatu i jednocześnie mają inne tytuły do ubezpieczeń, tj. prowadzą działalność gospodarczą lub wykonują umowę zlecenia z innym podmiotem niż własny pracodawca. Jeżeli ich wynagrodzenie z umowy o pracę jest wyższe od minimalnego, z innych tytułów ubezpieczenia emerytalne i rentowe są dla nich dobrowolne, a obowiązkowe jest wyłącznie ubezpieczenie zdrowotne. Z uwagi, że od 1 stycznia 2009 r. wynagrodzenie minimalne wzrasta do 1276 zł, taka kwota musi wynikać z umowy o pracę, aby w dalszym ciągu z tych innych tytułów obowiązkowe było tylko ubezpieczenie zdrowotne. Gdy wynagrodzenie z umowy o pracę będzie niższe (np. będzie wynosiło 1126 zł, czyli tyle, ile wynagrodzenie minimalne w 2008 roku), z dodatkowego tytułu ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie będą dobrowolne, ale obowiązkowe.

Od 1 stycznia 2009 r. zmieniła się podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osoby przebywające na urlopie wychowawczym. Od tej daty podstawę wymiaru dla tej grupy osób będzie stanowiła kwota minimalnego wynagrodzenia, czyli 1276 zł. Natomiast podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne nie ulega zmianie. Stanowi ją w dalszym ciągu kwota odpowiadająca wysokości świadczenia pielęgnacyjnego - 420 zł.