Pracodawca odpowiada wobec ZUS za wydanie wadliwego świadectwa pracy

Jeśli pracodawca wyda pracownikowi wadliwe świadectwo pracy i podwładny dzięki temu świadectwu uzyska nienależne mu świadczenie lub świadczenie w zawyżonej wysokości, wówczas pracodawca będzie zobowiązany do zwrotu ZUS kwot nienależnie pobranych przez pracownika.

W myśl art. 84 ust. 6 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585, z późn. zm.) - jeżeli pobranie nienależnych świadczeń zostało spowodowane przekazaniem przez płatnika składek lub inny podmiot nieprawdziwych danych mających wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość, obowiązek zwrotu tych świadczeń wraz z odsetkami obciąża odpowiednio płatnika składek lub inny podmiot. Tak też wskazywał Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z 21 września 2000 r. (III AUa 499/00, OSA 2001/3/12) stwierdzając, że świadectwo pracy wydane sprzecznie z przepisem art. 97 par. 2 k.p. powoduje obowiązek pracodawcy wyrównania nienależnie pobranego świadczenia ubezpieczeniowego przez pracownika, zgodnie z przepisem art. 84 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Oznacza to, że w sytuacji gdy pracodawca podał nieprawdziwe dane w dokumentach dotyczących swego pracownika i dane te miały bezpośredni wpływ na prawo do świadczenia lub jego wysokość, to wówczas jest on zobowiązany do zwrotu nienależnie wypłaconych pracownikowi świadczeń.

Istotne jest przy tym, że świadczenie przyznane pracownikowi na podstawie nieprawdziwych informacji podlega zwrotowi w całości, jeśli bez nich w ogóle nie zostałoby przyznane. Jeśli zaś skutkiem tych informacji jest zawyżenie świadczenia, to zwrotowi podlega wyłącznie nienależna nadwyżka. Przy czym nieprawdziwe dane są to podane przez pracodawcę informacje niezgodne ze stanem faktycznym. Może to dotyczyć zarówno danych zamieszczonych w świadectwie pracy pracownika, jak i informacji wpisanych do zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu (RP-7). W praktyce przede wszystkim chodzi tu o informacje dotyczące czasu pracy pracownika, jego wynagrodzenia czy okresów korzystania z urlopów bezpłatnych.

Jeśli w konkretnym stanie faktycznym można ustalić, że osoba pobierająca nienależne jej świadczenie (były pracownik) będzie zobowiązana do zwrotu tego świadczenia na mocy art. 84 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, oraz okaże się, że jej pracodawca przekazał obiektywnie nieprawdziwe informacje, które przyczyniły się do wypłaty nienależnego świadczenia, wówczas można przyjąć, że ZUS będzie mógł dochodzić zwrotu kwot nienależnego świadczenia zarówno od świadczeniobiorcy, jak i od pracodawcy (płatnika składek). Byłaby to wówczas niezależna odpowiedzialności obu dłużników, mająca cechy odpowiedzialności solidarnej, co jest rozwiązaniem korzystnym dla ZUS, żądającego zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Daje to bowiem większe szanse na odzyskanie nienależnie wypłaconych świadczeń.

@RY1@i02/2010/249/i02.2010.249.209.002b.001.jpg@RY2@

Ryszard Sadlik, sędzia Sądu Okręgowego w Kielcach

Ryszard Sadlik

sędzia Sądu Okręgowego w Kielcach