Wyższe wynagrodzenie minimalne to wyższa podstawa wymiaru składek

Od 1 stycznia 2010 r. zmieniła się wysokość minimalnego wynagrodzenia. Do końca 2009 roku wynosiło ono 1276 zł, a od 1 stycznia 2010 r. - 1317 zł. Podwyższenie wysokości minimalnego wynagrodzenia powoduje konieczność podniesienia podstawy wymiaru składek, gdyż nie może być ona niższa niż wynagrodzenie minimalne albo stanowi jego określony procent. Od wysokości minimalnego wynagrodzenia zależy także podleganie ubezpieczeniom przez osoby dorabiające do umowy o pracę, zatrudnione na część etatu. Ma ona także wpływ na obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy.

Osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej mogą (po spełnieniu warunków wynikających z art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) opłacać składki od podstawy wymiaru stanowiącej 30 proc. minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2010 r. wynosi ona 395,10 zł (1317 zł x 30 proc.), czyli jest wyższa niż w roku ubiegłym. Wysokość składek obliczonych od tej nowej podstawy, opłacanych za styczeń i kolejne miesiące 2010 roku, określamy w ramce.

Od stycznia 2010 roku zmianie uległa również podstawa, od której składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe opłacają osoby, które mają prawo do dobrowolnego objęcia tymi ubezpieczeniami. Prawo to przysługuje osobom wymienionym w art. 7 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, m.in.:

● obywatelom polskim wykonującym pracę za granicą w podmiotach zagranicznych oraz obywatelom polskim wykonującym pracę w podmiotach zagranicznych na terytorium RP, jeżeli podmioty te nie mają w Polsce swojej siedziby ani przedstawicielstwa,

● osobom, które z powodu sprawowania opieki nad członkiem rodziny, spełniającym warunki do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, nie podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Wyżej wymienieni, a także osoby kontynuujące ubezpieczenia emerytalne i rentowe (po ustaniu tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń) opłacają składki od zadeklarowanej kwoty nie niższej jednak niż minimalne wynagrodzenie. Oznacza to, że składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za styczeń (a więc opłacane w lutym 2010 roku) powinny być naliczone i zapłacone od podstawy nie niższej niż 1317 zł. Składki nie powinny być zatem niższe niż:

● 257,08 zł - na ubezpieczenie emerytalne (19,52 proc.),

● 79,02 zł - na ubezpieczenia rentowe (6 proc.).

Podkreślić trzeba, że osoby mające prawo do dobrowolnych ubezpieczeń i kontynuujące opłacanie składek podlegają wyłącznie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Nie mogą natomiast opłacać składek na ubezpieczenia chorobowe i wypadkowe.

Zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia może mieć również znaczenie dla osób, które są zatrudnione na podstawie umowy o pracę na część etatu i jednocześnie mają inne tytuły do ubezpieczeń, tj. prowadzą działalność gospodarczą lub wykonują umowę zlecenia z innym podmiotem niż własny pracodawca. Jeżeli ich wynagrodzenie z umowy o pracę jest równe co najmniej minimalnemu, z innych tytułów ubezpieczenia emerytalne i rentowe są dla nich dobrowolne, a obowiązkowe jest wyłącznie ubezpieczenie zdrowotne. Z uwagi, że od 1 stycznia 2010 r. wynagrodzenie minimalne wzrosło do 1317 zł, taka kwota musi wynikać z umowy o pracę, aby w dalszym ciągu z tych innych tytułów obowiązkowe było tylko ubezpieczenie zdrowotne. Gdy wynagrodzenie z umowy o pracę będzie niższe, np. będzie wynosiło 1,3 tys. zł, z dodatkowego tytułu ubezpieczenia emerytalne i rentowe będą obowiązkowe.

Od 1 stycznia 2010 r. z uwagi na podwyższenie wysokości minimalnego wynagrodzenia zmianie uległa również podstawa wymiaru, od której będą wykazywane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osoby przebywające na urlopie wychowawczym. Podstawa wymiaru za styczeń wynosi 1317 zł. Natomiast podstawa składki na ubezpieczenie zdrowotne dla tej grupy osób nie ulega zmianie. Stanowi ją kwota odpowiadająca wysokości świadczenia pielęgnacyjnego, które od 1 listopada 2009 r. wynosi 520 zł.

Zmiana minimalnego wynagrodzenia ma również wpływ na obowiązek opłacania składki na FP. Co do zasady składka ta jest opłacana, gdy wynagrodzenie ubezpieczonego (pracownika, zleceniobiorcy) w przeliczeniu na okres miesiąca jest równe co najmniej minimalnemu. Jeżeli płatnik zatrudnia pracownika na część etatu i jego wynagrodzenie jest niższe od 1317 zł, a nie ma on innych tytułów do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, to za styczeń nie będzie zobowiązany już do opłacania składki na FP.

@RY1@i02/2010/004/i02.2010.004.168.009a.101.jpg@RY2@

Składki w 2010 roku dla zakładających własne firmy

Joanna K. jest zatrudniona na pół etatu z wynagrodzeniem miesięcznym w wysokości 1280 zł i równocześnie prowadzi działalność gospodarczą. Do końca 2009 roku z działalności była zgłoszona tylko do ubezpieczenia zdrowotnego. Jeżeli jej wynagrodzenie od stycznia nie wzrosło, to od 1 stycznia 2010 r. z działalności powinna się wyrejestrować z ubezpieczenia zdrowotnego. Od tej daty musi się zgłosić z tytułu działalności do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego, rentowych, wypadkowego, zdrowotnego oraz ewentualnie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.

Mateusz R. jest zatrudniony na pół etatu. Jego miesięczne wynagrodzenie wynosi 1,3 tys. zł. Od 1 października 2009 r. Mateusz R. z innym podmiotem niż pracodawca zawarł umowę zlecenia. W związku z tym, iż jest pracownikiem i jego wynagrodzenie było wyższe od minimalnego, do końca 2009 roku z umowy zlecenia ubezpieczenia emerytalne i rentowe były dla niego dobrowolne. Mateusz R. do tych ubezpieczeń nie przystąpił. Zleceniodawca zgłosił go z umowy zlecenia wyłącznie do ubezpieczenia zdrowotnego. W związku ze zmianą minimalnego wynagrodzenia Mateusz R. powinien poinformować zleceniodawcę, że od 1 stycznia 2010 r. z umowy zlecenia podlega nie tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu, ale również obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu i zdrowotnemu.

Michał Jarosik

gp@infor.pl

Art. 7, art. 9 ust. 1-2, art. 10, art. 18 ust. 7, art. 18a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm.).

Art. 81 ust. 8 pkt 10 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027 z późn. zm.).

Art. 104 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 z późn. zm.).