O składkach decyduje rodzaj pracy

Do obowiązków ubezpieczonej należało utrzymanie czystości na terenie budynków oraz wokół budynków spółdzielni mieszkaniowej i odśnieżanie chodników zimą. Prace te były zlecane przez spółkę zajmującą się świadczeniem usług agrotechnicznych, remontowych, budowlanych, porządkowych oraz wywozu śmieci.

Od 2 marca 2001 r. firma za osobę wykonującą prace na podstawie umowy-zlecenia obowiązkowo musiała opłacać składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe oraz dobrowolne na ubezpieczenie chorobowe. Firma jednak nie płaciła składek wypadkowych. W czasie kontroli ZUS uznał, że ta musi zapłacić zaległe składki.

Spółka odwołała się od niekorzystnej dla siebie decyzji. Jednak sąd I instancji przyznał rację ZUS. Także sąd II instancji nie podzielił podglądu skarżącego, że w przypadku pracy dozorców nie ma zagrożenia wypadkowego i z tego powodu nie ma podstaw do objęcia tej kategorii zleceniobiorców ochroną ubezpieczeniową.

Firma złożyła skargę do Sądu Najwyższego (SN), która jednak została oddalona. SN zwrócił uwagę, że firma, wykonując prace na podstawie kontraktów zawartych ze spółdzielniami mieszkaniowymi, wyznacza konkretne miejsce wykonywania obowiązków przez zleceniobiorcę (tj. budynku i jego obejścia).

Dodatkowo prace te są określone pod względem ich rodzaju oraz częstotliwości ich wykonywania. Jednocześnie spółka kontrolowała rzetelność świadczonej usługi. Z tego powodu musi więc zapłacić składkę wypadkową.

Tym samym można uznać, że została spełniona negatywna przesłanka podlegania ubezpieczeniu wypadkowemu wynikająca z art. 12 ust. 3 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm).

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl

@RY1@i02/2011/064/i02.2011.064.183.015c.001.jpg@RY2@

Bartosz Nowak | radca prawny, Kancelaria Radców Prawnych M. Nałęcz-Socha, B. Nowak Sp. p.

Zgodzić się należy z Sądem Najwyższym w kwestii wyjątkowego charakteru przepisu zwalniającego z obowiązkowego ubezpieczenia wypadkowego. Dotyczy on jedynie tych zleceniobiorców, w stosunku do których zleceniodawca nie miał wpływu na warunki wykonywania pracy. Taka sytuacja ma miejsce wówczas, gdy praca świadczona jest poza jego siedzibą oraz miejscem prowadzenia przez niego działalności. Jeśli więc zleceniobiorcy realizowali swoje zadania w siedzibie zleceniodawcy bądź poza nią, ale w miejscu prowadzenia działalności, to obowiązkowo podlegają ubezpieczeniu wypadkowemu. Wynika to z tego, że wówczas zleceniodawca miał możliwość stworzenia warunków pracy, w których ryzyko ubezpieczenia wypadkowego mogło być przez niego przyjęte.