Preferencyjne składki nie zawsze i nie dla wszystkich

Dla osób rozpoczynających prowadzenie działalności gospodarczej ustawodawca przewidział możliwość opłacania składek na ubezpieczenia społeczne od niższej podstawy wymiaru. W myśl art. 18 a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm.) korzystanie z niej jest możliwe przez okres 24 miesięcy kalendarzowych od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności. Nie wszyscy pamiętają, że chodzi o pełne miesiące kalendarzowe. Gdy zatem działalność zostanie rozpoczęta np. 7 lipca 2012 r., ostatnim miesiącem, za który składki mogą być opłacane od obniżonej podstawy, jest lipiec 2014 r., a jeżeli jej prowadzenie rozpoczęto 1 lipca 2012 r. - czerwiec 2014 r.

Preferencyjna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne wynosi 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia (w 2012 r. - 450 zł). Jest ona znacznie niższa od normalnej dla przedsiębiorców, która w 2012 r. wynosi 2115,60 zł. Jednak z opłacania składek od obniżonej podstawy mogą skorzystać tylko osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych, które:

● w okresie ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych przed dniem rozpoczęcia wykonywania działalności nie prowadziły innej pozarolniczej działalności,

● nie wykonują działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, (na rzecz którego przed dniem jej rozpoczęcia w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym wykonywały w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej).

Choć przepis wprowadzający możliwość opłacania składek od podstawy wynoszącej 30 proc. minimalnego wynagrodzenia obowiązuje prawie od siedmiu lat, nie wszyscy zainteresowani wiedzą, że drugi z wymienionych warunków musi być spełniony przez cały okres prowadzenia działalności gospodarczej, a nie tylko w dniu jej rozpoczęcia. Jeżeli zatem po pewnym czasie osoba prowadząca działalność rozpocznie współpracę z byłym pracodawcą i współpraca ta będzie dotyczyła czynności, które wcześniej (w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym) wykonywała w ramach stosunku pracy lub też spółdzielczego stosunku pracy, to prawo do opłacania składek od preferencyjnej podstawy wygasa. Oczywiście następuje to na bieżąco, a nie z okresem wstecznym. Jeśli przykładowo osoba rozpoczęła prowadzenie działalności od 1 stycznia 2012 r. i spełniała warunki do opłacania składek od preferencyjnej podstawy, a od 9 lipca 2012 r. rozpoczęła współpracę z byłym pracodawcą, to za okres od 9 lipca 2012 r. traci możliwość opłacania składek od obniżonej podstawy wymiaru. Jeżeli po pewnym czasie współpraca z byłym pracodawcą zostanie zakończona i jednocześnie nie upłynął jeszcze okres 24 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności, to składki na ubezpieczenia społeczne osoba ta ponownie może opłacać od 30 proc. minimalnego wynagrodzenia aż do upływu wskazanego okresu.

Nie można też zapominać o tym, że osoba, która w okresie ostatnich 60 miesięcy prowadziła inną pozarolniczą działalność (np. jako wspólnik spółki jawnej), nie może z aktualnie prowadzonej działalności gospodarczej opłacać niższych składek. Bez znaczenia jest to, czy jako wspólnik spółki jawnej podlegała ubezpieczeniom społecznym, czy tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu.

@RY1@i02/2012/134/i02.2012.134.21700020f.802.jpg@RY2@

Michał Lużyński ekspert z zakresu ubezpieczeń społecznych

Michał Lużyński

ekspert z zakresu ubezpieczeń społecznych