Co trzeba wiedzieć o tzw. okienku transferowym

Czy przeniesieni z automatu do ZUS mogą wrócić do OFE?

W 2014 r. pracowałem poza granicami Polski. Kiedy wróciłem, okazało się, że moje składki płacone przez pracodawcę zamiast do OFE trafiają do ZUS. Okazało się też, że brak deklaracji o pozostaniu w OFE został potraktowany jako zgoda na przekazywanie moich pieniędzy do ZUS. Ostatnio słyszałem, że mogę zmienić miejsce oszczędzania. Czy to prawda?

Od 1 kwietnia do 31 lipca 2016 r. będzie otwarte tzw. okienko transferowe umożliwiające zmianę wcześniejszej decyzji dotyczącej miejsca przekazywaniu części składki na ubezpieczenie emerytalne. Ponieważ czytelnik nie złożył w 2014 r. deklaracji o pozostaniu w OFE, to począwszy od składki opłaconej za lipiec 2014 r., środki te w całości (7,3 proc. składki emerytalnej) trafiały do ZUS. Po złożeniu deklaracji o zmianie miejsca odprowadzania środków część obowiązkowej składki przeznaczonej na II filar w wysokości 2,92 proc. będzie trafiać do OFE.

Podstawa prawna

Art. 39a ust. 1. ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.).

Czy deklaracja musi być złożona na piśmie?

Nie chcę, żeby nadal wszystkie moje oszczędności z II filaru trafiały do ZUS. I dlatego teraz chcę skorzystać z możliwości ponownego oszczędzania w OFE. Czy muszę złożyć jakiś dokument w tej sprawie?

Aby skorzystać z możliwości przekazywania części składki emerytalnej do OFE, konieczne jest złożenie deklaracji w tej sprawie. Może być ona złożona do ZUS w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego uwierzytelnionego z wykorzystaniem kwalifikowanego certyfikatu, profilu zaufanego ePUAP lub innych technologii umożliwiających identyfikację zainteresowanego przez system teleinformatyczny udostępniony bezpłatnie przez ZUS.

Podstawa prawna

Art. 39a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.).

Art. 3 pkt 12 ustawy z 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 262 ze zm.).

Art. 3 pkt 14 oraz art. 20a ust. 2 ustawy z 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1114 ze zm.).

Czy zainteresowany sam przygotuje oświadczenie?

Chcę skorzystać z możliwości, jaką daje otwarcie okienka transferowego. Nie chcę bowiem dalej przekazywać części swojej składki do ZUS. Czy mogę sam napisać pismo w tej sprawie do swojego oddziału ZUS, podając tylko przyczyny rezygnacji?

Osoba zainteresowana odprowadzeniem części swoich składek z II filaru do OFE musi wypełnić stosowne oświadczenie i przedłożyć je w ZUS. Musi mieć ono formę pisemną lub dokumentu elektronicznego. Jego wzór został określony w rozporządzeniu. W oświadczeniu będącym załącznikiem do rozporządzenia zainteresowany składa bowiem deklarację, że chce zmienić dotychczasowe zasady oszczędzania w II filarze. Zainteresowany ma możliwość przekazywania części składki na ubezpieczenie emerytalne w wysokości 2,92 proc. do OFE. To w konsekwencji powoduje, że na subkonto prowadzone przez ZUS będzie trafiać 4,38 proc. składki z II filaru. Jeśli zaś będzie chciał zrezygnować z oszczędzania w OFE, to po wypełnieniu odpowiedniej części oświadczenia 2,92 proc. dotychczas trafiające do OFE będzie teraz przekazywane do ZUS. Tym samym na subkoncie będzie łącznie ewidencjonowana składka w łącznej wysokości 7,3 proc. Aby decyzja zainteresowanego weszła w życie, konieczne jest podpisanie odpowiedniej części oświadczenia. Jednocześnie w czasie tegorocznego okienka transferowego zainteresowany nie musi - jak to miało miejsce w 2014 r. - składać oświadczenia, że zapoznał się z przygotowaną przez ministra pracy informacją dotyczącą powszechnego systemu emerytalnego.

Podstawa prawna

Art. 39a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.).

Par. 1 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 30 września 2015 r. w sprawie wzoru oświadczenia członka otwartego funduszu emerytalnego lub osoby, której Zakład Ubezpieczeń Społecznych ewidencjonuje składkę na subkoncie, o przekazywaniu składki do otwartego funduszu emerytalnego albo zewidencjonowaniu składki na subkoncie prowadzonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1600).

Czy składki natychmiast trafią do OFE?

Pracuję zawodowo od grudnia ubiegłego roku. Do tej pory nie należałem do żadnego otwartego funduszu emerytalnego, bowiem nie było takiego przymusu. Ale w kwietniu chcę skorzystać z możliwości, jakie daje okienko transferowe, i chcę złożyć oświadczenie o przekazywaniu części składki na ubezpieczenie emerytalne do OFE. Czy moje składki następnego dnia przestaną być przekazywane do ZUS?

W przypadku osób, których składka była ewidencjonowana na subkoncie w ZUS - bowiem nie były członkami otwartego funduszu emerytalnego - termin przeniesienia wynosi cztery miesiące i jest on liczony się od dnia złożenia oświadczenia. Z kolei zakład odprowadza składkę do wybranego otwartego funduszu emerytalnego nie wcześniej, niż poczynając od składki opłaconej za lipiec.

Podstawa prawna

Art. 39a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.).

Czy ubezpieczony obowiązkowo oszczędza w OFE?

Rozpocząłem pracę na podstawie umowy o pracę. Moi starsi koledzy w pracy twierdzą, że w przeszłości wszyscy obowiązkowo musieli oszczędzać w OFE. Ci, którzy nie wybrali konkretnego funduszu, byli losowani. Czy nadal trwają losowania?

Obecnie nie ma obowiązku odprowadzania składek do otwartych funduszy emerytalnych. Zlikwidowano także mechanizm losowania. Należy jednak przypomnieć, że w przypadku gdy ubezpieczony urodzony po 31 grudnia 1968 r. nie zawarł umowy z otwartym funduszem emerytalnym, organ rentowy wyznaczał otwarty fundusz emerytalny w drodze losowania. Obecnie osoba rozpoczynająca pracę - nie później niż w ciągu czterech miesięcy, poczynając od dnia, kiedy zaczęła podlegać ubezpieczeniu społecznemu - może podpisać umowę z wybranym przez siebie funduszem emerytalnym. Przy czym ZUS odprowadza składkę do OFE wybranego przez ubezpieczonego, poczynając od składki opłaconej za miesiąc, w którym zakład otrzymał zawiadomienie od otwartego funduszu emerytalnego o zawarciu umowy.

Podstawa prawna

Art. 39 oraz 39a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.).

Czy można się wypisać z suwaka?

W 2014 r. złożyłem deklarację, żeby część moich składek zamiast na subkonto w ZUS trafiała do wybranego przeze mnie funduszu emerytalnego. Za 10 lat mam przejść na emeryturę. Czy na takiej samej zasadzie mogę zrezygnować z tego, żeby reszta moich środków nie trafiała do ZUS w ramach tzw. suwaka bezpieczeństwa?

Ustawodawca nakazał, żeby wszystkie osoby, które obowiązkowo oszczędzają w OFE, przymusowo miały przenoszone składki z OFE do ZUS na 10 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Na tej podstawie na OFE spada obowiązek umarzania określonej liczby jednostek rozrachunkowych. Ustawodawca określił, że wielkość ta będzie ilorazem liczby jednostek rozrachunkowych zgromadzonych na rachunku członka funduszu i wyrażonej w miesiącach różnicy między powszechnym wiekiem emerytalnym a wiekiem członka funduszu w dniu dokonywania umorzenia. W praktyce to oznacza, że do ZUS co miesiąc będzie trafiać 1/120 wartości jednostek rozrachunkowych zgromadzonych na indywidualnym rachunku naszego czytelnika. W miesiącu, w którym ubezpieczony osiągnie wiek emerytalny, na jego rachunku w OFE ma już nie być żadnych jednostek rozrachunkowych.

Podstawa prawna

Art. 4 ustawy z 6 grudnia 2013 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1717).

Nowy pracownik z automatu do ZUS?

Po szkole rozpocząłem pracę w małej firmie. Pracodawca zgłosił mnie do ubezpieczenia społecznego. Sąsiadka przekonała mnie, żebym zapisał się do OFE. Nie miałem jednak czasu wybrać się do funduszu, żeby podpisać umowę. Czy bez takiego dokumentu mogłem trafić do ZUS?

Osoba rozpoczynająca aktywność zawodową, która podlega ubezpieczeniu społecznemu, może zostać członkiem OFE w okresie pierwszych czterech miesięcy podlegania ubezpieczeniu emerytalnemu. Członkostwo w funduszu następuje z chwilą zawarcia umowy z funduszem. Taka osoba musi zostać zapisana w Centralnym Rejestrze Członków Otwartych Funduszy Emerytalnych. Jeśli w tym okresie nie zostanie podpisana umowa z OFE, składka będzie ewidencjonowana wyłącznie na subkoncie w ZUS. Decyzję można zmieniać co cztery lata.

Podstawa prawna

Art. 39a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.).