Zwolnienia lekarskie

Od 1 stycznia 2019 r. ZUS może wezwać chorego na badanie sprawdzające, czy jego zwolnienie zostało wystawione zasadnie, nie tylko listem poleconym. Zmiany w tym zakresie wprowadziła ustawa z 9 listopada 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia uproszczeń dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym (Dz.U. poz. 2244). Znowelizowała ona bowiem również ustawę z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1368 ze zm.).

Lekarz orzecznik ZUS może sprawdzać, czy ubezpieczony jest rzeczywiście niezdolny do pracy. Dotychczas wezwania na badanie dokonywano jedynie drogą pocztową, a przesyłka musiała być wysłana za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Po zmianach takie zawiadomienie może być dokonane także telefonicznie lub elektronicznie, o ile numer telefonu ubezpieczonego lub jego adres elektroniczny są znane podmiotowi dokonującemu doręczenia. Nadal dozwolona jest forma pisemna zawiadomienia, które przesyła się na adres pobytu ubezpieczonego w okresie czasowej niezdolności do pracy, wskazany w zaświadczeniu lekarskim. Nowe przepisy nakazują ubezpieczonemu wprost podanie tego adresu, jeżeli jest on inny niż ten udostępniony na profilu informacyjnym, do którego dostęp na lekarz, wystawiając elektroniczne zwolnienie lekarskie, lub znajdujący się w dokumentacji medycznej ubezpieczonego. Ubezpieczony ma ponadto obowiązek poinformować płatnika oraz ZUS o zmianie adresu pobytu wskazanego na zaświadczeniu nie później niż w ciągu trzech dni. Nieuaktualnienie adresu spowoduje, że zawiadomienie przesłane na adres widniejący na zaświadczeniu zostanie uznane za doręczone skutecznie.

Zawiadomienie pisemne będzie prawdopodobnie nadal podstawową formą wzywania na badanie. Zawiadomienie telefonicznie ma bowiem skutek doręczenia tylko wtedy, gdy rozmowa była rejestrowana, a ubezpieczony wyraził zgodę na nagranie, zawiadomienie elektroniczne zaś ‒ jeżeli doręczający otrzymał potwierdzenie jego otrzymania przez ubezpieczonego. Niewyrażenie zgody na nagrywanie lub niepotwierdzenie otrzymania e-maila spowoduje, że zawiadomienie trzeba będzie uznać za nieskuteczne. Ubezpieczony nie poniesie więc negatywnych konsekwencji niestawienia się na badanie.