Czy działaczom związkowym przysługuje szczególna ochrona

By zapewnić ochronę niezależności w wypełnianiu przez działaczy związkowych celów, do których związek został powołany, ustanowiona została dla nich szczególna ochrona trwałości stosunku pracy.

Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych pracodawca bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej nie może m.in. wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z funkcyjnym członkiem związku zawodowego. Jednakże zgodnie z obecnym brzmieniem art. 50 par. 3 k.p. w wypadku wypowiedzenia umowy o pracę, zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy, z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu tych umów, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie. Ustawodawca nie różnicuje tej ochrony np. ze względu na podstawę stosunku pracy czy wymiar czasu pracy pracownika.

Nawiązując do powyższego, wyrokiem z dnia 12 lipca 2010 r. Trybunał Konstytucyjny (P 4/10) uznał, że ograniczenie zakresu roszczeń - przysługujących pracownikowi zatrudnionemu na podstawie umowy na czas określony, któremu wypowiedziano umowę z naruszeniem art. 32 ust. 1 pkt 1 i ust. 8 ustawy o związkach zawodowych - jedynie do odszkodowania (z pominięciem roszczenia o przywrócenie do pracy) jest niezgodne z art. 2 konstytucji i art. 59 ust. 1 konstytucji.

Działacze funkcyjni związków zawodowych ze względu na swoją działalność są szczególnie narażeni na konflikty z pracodawcą, a w konsekwencji - na niebezpieczeństwo niekorzystnej zmiany warunków pracy lub płacy albo nawet utratę zatrudnienia. Trybunał podkreślił zatem, że na zasadzie wyjątku pracownik chroniony na mocy art. 32 ust. 1 pkt 1 i ust. 8 ustawy o związkach zawodowych mógłby żądać albo przywrócenia do pracy, albo odszkodowania.

@RY1@i02/2010/199/i02.2010.199.183.009d.001.jpg@RY2@

Katarzyna Stępnicka, aplikant radcowski, Chałas i Wspólnicy Kancelaria Prawna, Oddział w Gdańsku

not. DS