Kto może skorzystać z prawa do urlopu ojcowskiego

Czytelnik jest żołnierzem zawodowym. Chce skorzystać z urlopu ojcowskiego w celu opieki nad córką.

- Czy przysługuje mi takie uprawnienie - pyta pan Paweł z Gdyni.

Nie. Czytelnik nie może skorzystać z urlopu ojcowskiego. Zgodnie z art. 182[3] par. 1 k.p. pracownik ojciec wychowujący dziecko ma prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze docelowo dwóch tygodni (w 2010 roku i w 2011 roku przysługuje tydzień takiego urlopu), ale nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia.

Brzmienie tej regulacji wskazuje, że uprawnienie do urlopu ojcowskiego przysługuje wyłącznie pracownikowi. Oznacza to osobę zatrudnioną na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę (art. 2 k.p.). Z prawa do urlopu ojcowskiego nie mogą natomiast korzystać grupy zawodowe niezatrudnione w ramach stosunku pracy. Podstawą pełnienia służby przez żołnierzy zawodowych jest stosunek służbowy (a nie stosunek pracy), kompleksowo uregulowany ustawą z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie z art. 65 i 65a tej ustawy żołnierzom zawodowym przysługuje prawo do urlopu macierzyńskiego oraz urlopu wychowawczego na zasadach i w wymiarze określonych przepisami kodeksu pracy.

Takiego odesłania nie ma natomiast w odniesieniu do urlopu ojcowskiego. Należy zatem stwierdzić, że wprowadzenie uprawnienia do takiego urlopu dla żołnierzy zawodowych jest możliwe tylko w drodze zmiany ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Katarzyna Kozłowska

Art. 2 i art. 183[2] ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r., nr 21, poz. 94 z późn.zm.).

Art. 14 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 237, poz. 1654).

Art. 65 i art. 65a ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. t.j. z 2010 r. nr 90, poz. 593).