Czy pracownik musi się zgodzić na wypowiedzenie zakazu konkurencji

radca prawny z Kancelarii Schampera, Dubis, Zając i Wspólnicy

Zgodnie z postanowieniami kodeksu pracy, jeśli pracownik ma dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę, pracodawca i pracownik mogą zawrzeć umowę o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. Umowa ta ma na celu ochronę pracodawcy przed działalnością konkurencyjną byłego pracownika. Jest to umowa terminowa, a strony mogą dowolnie określić jej czas trwania. Kodeks nie przewiduje wprost możliwości jej wypowiedzenia. Nie ma jednak przeszkód, by strony stosunku pracy, działając w ramach swobody umów, przewidziały taką możliwość w samej umowie. Zgodnie bowiem z art. 353¹ k.c, strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Możliwość wprowadzenia do umowy o zakazie konkurencji zapisu o uprawnieniu pracodawcy do jej wcześniejszego wypowiedzenia nie jest również w żaden sposób kwestionowana w orzecznictwie. W wyroku z 16 czerwca 2011 r. (III BP 2/11, LEX nr 1055024) SN orzekł, że umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy zawierana jest wprawdzie na czas określony, jednak może ona ustać przed upływem terminu w następstwie jednostronnych czynności prawnych pracodawcy, tj. odstąpienia od umowy i wypowiedzenia umowy. Możliwości te muszą być przewidziane w umowie. Jeśli umowa zawiera zapis umożliwiający jej wcześniejsze wypowiedzenie, oznacza to, że pracownik zgodził się na takie rozwiązanie. Wypowiedzenie umowy jest jednostronną czynnością prawną i złożone przez jedną stronę umowy drugiej stronie skutkuje rozwiązaniem umowy z upływem okresu wypowiedzenia. Dla skuteczności wypowiedzenia umowy nie jest więc niezbędna zgoda obu stron.

W niniejszym stanie faktycznym łącząca strony umowa zawiera zapis umożliwiający jej wcześniejsze rozwiązanie za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę za jednomiesięcznym wypowiedzeniem. Strony stosunku pracy wspólnie postanowiły więc wprowadzać do umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy postanowienia dopuszczające wcześniejsze rozwiązanie tej umowy za wypowiedzeniem pracodawcy. Tym samym w świetle przedstawionych powyżej przepisów prawa i zaprezentowanego orzecznictwa należy uznać, że wypowiedzenie umowy o zakazie konkurencji dokonane przez pracodawcę jest prawnie skuteczne.

Podstawa prawna

Art. 101² ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).