Pracownik chroniony także przy wcześniejszej emeryturze

Nie zawsze uprawnienie do emerytury pomostowej Sąd Najwyższy traktuje jednolicie. Czasem ocenia je jako świadczenie bardziej zbliżone do świadczeń socjalnych, a czasem jako świadczenie podobne do tych z ubezpieczenia społecznego, uregulowanych w ustawie z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.). Emerytura pomostowa, mimo jej nazwy, nie w każdym przypadku utożsamiana jest z prawem do emerytury. A to powoduje daleko idące skutki. Jednym z nich jest prawo do ochrony przed rozwiązaniem stosunku pracy w okresie 4 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Czy zakaz zwolnienia pracownika będzie przysługiwać w okresie poprzedzającym uzyskanie możliwości przejścia na emeryturę pomostową?

Ostatnio w kwestii tej wypowiedział się Sąd Najwyższy (SN). W wyroku z dnia 7 grudnia 2012 r. (sygn. akt II PK 123/12), wydanego w sprawie dotyczącej tego, że pracownik domagał się przywrócenia do pracy w spółce kolejowej, w której był zatrudniony ponad 35 lat, SN stwierdził, że uprawnienie powoda do uzyskania emerytury pomostowej stanowi sytuację, w której pracownik podlega ochronie przedemerytalnej. Emerytura taka jest bowiem dla takiego pracownika, zatrudnionego w trudnych warunkach, równoważna emeryturze powszechnej. Ochrona stosunku pracy obejmuje więc także osoby w obniżonym wieku emerytalnym, o którym mowa w przepisach o emeryturach pomostowych, jednak ma to miejsce tylko raz i po osiągnięciu wieku emerytalnego wygasa. SN wskazał, iż ustawa o emeryturach pomostowych, oprócz zwykłego wieku emerytalnego 60 lat, przyznaje niektórym zatrudnionym prawo do emerytury w wieku dodatkowo obniżonym o 5 lat. Zasadniczo uprawniony do emerytury pomostowej podlega ochronie przed wypowiedzeniem stosunku pracy w wieku 56-60 lat, ale nie będzie podlegał tej ochronie w późniejszym czasie, po osiągnięciu wieku do nabycia prawa do emerytury pomostowej lub na cztery lata przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego.

Powód z uwagi na pracę w charakterze maszynisty kolejowego mógł przejść na emeryturę kolejową w wieku 55 lat. Sąd Najwyższy uznał, że ochrona przedemerytalna obejmie również tego pracownika w wieku 51-55 lat, pod warunkiem przedstawienia pracodawcy orzeczenia lekarskiego o niezdolności do wykonywania pracy na stanowisku maszynisty pojazdów trakcyjnych. Powód tego warunku nie spełnił, ponieważ przedłożył do akt zaświadczenie lekarskie o dopuszczeniu do pracy. SN uznał więc, że powód nie podlega szczególnej ochronie przed wypowiedzeniem.

W sprawie tej Sąd Najwyższy stwierdził też, że długotrwała absencja chorobowa powoda stanowiła uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę. Odpowiedzialność za stan zdrowia powoda nie może bowiem spoczywać na pracodawcy, a nieobecności powoda wpływały negatywnie na organizację pracy, która wymaga dyspozycyjności i mobilności pracowników kolejowych. Argumentacja pracownika, że pracodawca zwolnił go w okresie ochrony przedemerytalnej przed uzyskaniem emerytury pomostowej w wieku 55 lat, miała uzasadniać przywrócenie go do pracy. SN nie uznał racji zatrudnionego, ponieważ zachował on zdolność do pracy na swoim stanowisku.

@RY1@i02/2013/047/i02.2013.047.21700020c.801.jpg@RY2@

Karolina Topolska dziennikarz Dziennika Gazety Prawnej

Karolina Topolska

dziennikarz Dziennika Gazety Prawnej