Kiedy 21, a kiedy 28 dni na napisanie doktoratu

Pracownik administracji państwowej ma prawo podnoszenia swoich kwalifikacji zawodowych. Jest to nawet jego obowiązek, wynikający z art. 76 ust. 1 pkt 6 ustawy z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz.U. nr 227, poz. 1505, z późn. zm.).

Osobie zdobywającej i uzupełniającej wiedzę i umiejętności przysługuje m.in. urlop szkoleniowy. Kwestie te reguluje przede wszystkim kodeks pracy (k.p.). Zgodnie z art. 103¹ k.p. pracownikowi podnoszącemu kwalifikacje zawodowe przysługuje urlop szkoleniowy oraz zwolnienie z całości lub części dnia pracy z zachowaniem prawa do swojego niezmienionego wynagrodzenia.

Urlop szkoleniowy określony w k.p. przysługuje w wymiarze:

w6 dni dla pracownika przystępującego do egzaminów eksternistycznych, dla pracownika przystępującego do egzaminu maturalnego i dla pracownika przystępującego do egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe,

w21 dni w ostatnim roku studiów - na przygotowanie pracy dyplomowej oraz przygotowanie się i przystąpienie do egzaminu dyplomowego.

Kodeks pracy posługuje się dość ogólnymi pojęciami w tym zakresie. Może to powodować trudności interpretacyjne, w jakim przypadku pracodawca powinien udzielić pracownikowi urlopu szkoleniowego. Nie budzi wątpliwości, iż urlop należy się temu, który przystępuje do egzaminu maturalnego. Egzaminy eksternistyczne to - jak wynika z ustawy o systemie oświaty - egzaminy dla osób - które ukończyły 18 lat i chcą uzyskać świadectwo ukończenia szkoły podstawowej, gimnazjum lub liceum ogólnokształcącego. Egzaminy potwierdzające kwalifikacje zawodowe to przede wszystkim egzaminy w technikach, liceach zawodowych i szkołach policealnych. Natomiast trzy tygodnie urlopu szkoleniowego przysługuje pracownikom będącym studentami, a odwołując się do ustawy o szkolnictwie wyższym - jest tu mowa o studiach wyższych pierwszego stopnia, studiach wyższych drugiego stopnia, magisterskich jednolitych oraz studiach trzeciego stopnia, czyli doktoranckich, i studiach podyplomowych prowadzonych przez uprawnione podmioty oraz kończących się uzyskaniem kwalifikacji trzeciego stopnia lub kwalifikacji podyplomowych.

Ale nie zawsze stosuje się ten wymiar urlopu. Kodeks pracy w części dotyczącej urlopów szkoleniowych nie znajduje zastosowania, gdy inne przepisy regulują kwestie związane z udzielaniem tych urlopów w sposób szczególny.

W stosunku do pracowników doktorantów takie przepisy zawiera ustawa o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Ustawa ta reguluje tryb nadawania m.in. stopni naukowych doktora oraz doktora habilitowanego. Wynika z niej, że pracownikowi administracji państwowej przygotowującemu rozprawę doktorską przysługuje urlop w wymiarze dwudziestu ośmiu dni na przygotowanie obrony rozprawy doktorskiej oraz zwolnienie od pracy na przeprowadzenie obrony rozprawy doktorskiej.

Urlop udzielany jest na wniosek pracownika w uzgodnionym z pracodawcą terminie. Za okres urlopu szkoleniowego przysługuje pracownikowi wynagrodzenie liczone jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy. 28 dni urlopu pracownik może wykorzystać łącznie od razu lub podzielić. Zależy to od wniosku pracownika i oczywiście pracodawca musi wyrazić zgodę na urlop w danym terminie.

Podobne rozwiązania szczególne dotyczące urlopów funkcjonują w innych ustawach. Na przykład z ustawy z 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 10, poz. 65 z późn. zm.) wynika, że pracownikowi przysługuje urlop w wymiarze 30 dni na przygotowanie do egzaminu (art. 34 ust. 2 ustawy), podobnie pracownikowi przystępującemu do końcowego egzaminu na aplikacji adwokackiej (na podstawie art. 78c ustawy z 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 146, poz. 1188 z późn. zm.) lub do egzaminu notarialnego (art. 74c ustawy z 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 189, poz. 1158 z późn. zm.).

Pracownik, który chce podnosić swoje kwalifikacje zawodowe, może również otrzymać urlop bezpłatny.

Małgorzata Terlikowska

prawnik, pracownik organów administracji rządowej

Podstawa prawna

Art. 23 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz.U. z 2011 r. nr 10, poz. 1 z późn. zm.). Art. 103¹ ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).