Zawieszając działalność, nie trzeba rozwiązywać umów cywilnoprawnych

awieszenie działalności gospodarczej to przerwa w prowadzeniu firmy, która może trwać od 1 do 24 miesięcy. W tym czasie przedsiębiorca nie może wykonywać dotychczasowej działalności gospodarczej, czyli nie może świadczyć usług ani sprzedawać towarów. Może jedynie podejmować takie działania, które służą zabezpieczeniu źródeł jego przychodów.

Zawiesić działalność gospodarczą mogą zarówno osoby fizyczne prowadzące jednoosobowe firmy, jak i spółki, fundacje i spółdzielnie. Zawieszenie działalności gospodarczej następuje od dnia wskazanego przez przedsiębiorcę we wniosku złożonym do ewidencji działalności gospodarczej lub Krajowego Rejestru Sądowego, w zależności od tego, gdzie zarejestrowany jest dany przedsiębiorca.

Z prawa do zawieszenia działalności gospodarczej może skorzystać jedynie przedsiębiorca niezatrudniający pracowników. Z tego względu warunkiem wstępnym zawieszenia działalności jest rozwiązanie umów o pracę ze wszystkimi pracownikami. Pracodawca może na podstawie art. 36¹ k.p. skrócić przysługujący pracownikom trzymiesięczny okres wypowiedzenia. Następuje to na podstawie jednostronnego oświadczenia woli pracodawcy o skróceniu okresu wypowiedzenia, które powinno być złożone łącznie z wypowiedzeniem umowy o pracę, a nie w późniejszym terminie (wyrok Sądu Najwyższego z 19 grudnia 1990, I PR 391/90, OSNC 1992/11/206).

Można skrócić okres wypowiedzenia najwyżej do jednego miesiąca. Wówczas umowa o pracę ulega rozwiązaniu z upływem skróconego okresu wypowiedzenia i w tym momencie pracownik przestaje być pracownikiem przedsiębiorcy. Za pozostałą część okresu wypowiedzenia pracownikowi przysługuje odszkodowanie, które oblicza się jak ekwiwalent za urlop. Jeżeli pracownik pozostaje bez pracy, to czas, o który skrócono mu okres wypowiedzenia, wlicza się do stażu pracy.

Jeżeli skrócenie okresu wypowiedzenia następuje na podstawie porozumienia stron, przepisu art. 36¹ k.p. nie stosuje się i pracownikowi nie należy się odszkodowanie.

W okresie wypowiedzenia pracodawca może zobowiązać pracownika do wykorzystania urlopu wypoczynkowego, a następnie zwolnić go z obowiązku świadczenia pracy.

Należy pamiętać, że w przypadku rozwiązywania umów o pracę z powodu zawieszenia działalności pracownikom korzystającym z urlopów i przebywających na zwolnieniach lekarskich przysługuje ochrona przed wypowiedzeniem umów o pracę. W okresie takiej usprawiedliwionej nieobecności umowa o pracę może być rozwiązana tylko za porozumieniem stron, chyba że upłynął już okres uprawniający pracodawcę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 41 k.p.).

Jeżeli przedsiębiorca zatrudnia co najmniej 20 pracowników, rozwiązanie umów o pracę z powodu zawieszenia działalności gospodarczej będzie wiązało się z obowiązkiem wypłaty odpraw, określonych w ustawie o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników.

W okresie zawieszenia przedsiębiorca ma prawo dokonywać wszelkich czynności niezbędnych do zabezpieczenia źródeł swoich dochodów, ma prawo przyjmować należności i obowiązek regulowania zobowiązań. Może również osiągać przychody finansowe z działalności prowadzonej przed zawieszeniem działalności gospodarczej. Ponieważ w okresie zawieszenia nie ma zakazu zawierania umów-zleceń, przedsiębiorca może powierzać zajmowanie się określonymi sprawami zleceniobiorcom, np. utrzymaniem biura, prowadzeniem spraw księgowych, o ile umowy te nie będą miały cech stosunku pracy.

W ciągu siedmiu dni od rozwiązania umów o pracę z pracownikami przedsiębiorca ma obowiązek zgłosić ten fakt do ZUS i wyrejestrować pracowników i siebie jako płatnika składek. Natomiast w ciągu siedmiu dni od dokonania wpisu o zawieszeniu działalności właściwy organ rejestrowy przekaże odpowiednią informację urzędowi statystycznemu, urzędowi skarbowemu i ZUS.

Spółka z o.o. zajmująca się odlewnictwem metali straciła kilku najważniejszych klientów. Nie ma podstaw do ogłoszenia upadłości, ale zarząd chce zawiesić działalność firmy na najbliższy rok. W związku z powyższym zarząd musi rozwiązać umowy z pracownikami, wyrejestrować ich i spółkę jako płatnika z ZUS i dokonać odpowiedniego zgłoszenia w KRS. Zarząd nie musi natomiast rozwiązywać umowy-zlecenia z księgową, gdyż w okresie zawieszenia działalności będzie ona prowadzić sprawy księgowe spółki.

@RY1@i02/2010/116/i02.2010.116.168.004b.001.jpg@RY2@

Fot. Archiwum

Agnieszka Szczodra-Hajduk, adwokat w kancelarii Lovells

Agnieszka Szczodra-Hajduk

adwokat w kancelarii Lovells

Art. 14a ustawy z 2 listopada 2004 o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2007 nr 155, poz. 1095 z późn. zm.).