Nie wszyscy uczestnicy studiów podyplomowych stracili prawo do urlopu szkoleniowego

Dwa tygodnie temu ("DGP" nr 237) sygnalizowaliśmy, że zmieniona nowym rozporządzeniem ministra nauki i szkolnictwa wyższego nazwa egzaminu kończącego studia podyplomowe przesądziła o utracie prawa do urlopu szkoleniowego przez osoby podnoszące kwalifikacje zawodowe na tego typu studiach.

Nowe, obowiązujące od 1 października rozporządzenie ministra nauki i szkolnictwa wyższego z 1 września 2011 r. w sprawie tytułów zawodowych nadawanych absolwentom studiów, warunków wydawania oraz niezbędnych elementów dyplomów ukończenia studiów i świadectw ukończenia studiów podyplomowych oraz wzoru suplementu do dyplomu (Dz.U. nr 196, poz. 1167), określając bowiem warunki jakie trzeba spełnić, aby otrzymać świadectwo ukończenia studiów podyplomowych, zrezygnowało z nazywania zdawanego na zakończenie tego typu studiów egzaminu egzaminem dyplomowym. Teraz jest to egzamin końcowy, a dawna praca dyplomowa - pracą końcową. I ta zmiana nazewnictwa przesądziła - naszym zdaniem - o utracie prawa do urlopu szkoleniowego w wymiarze 21 dni przez osoby podnoszące kwalifikacje zawodowe na tego typu studiach . Artykuł 103² k.p. przyznaje bowiem uczącym się pracownikom 21 dni urlopu szkoleniowego na ostatnim roku studiów tylko na przygotowanie pracy dyplomowej oraz przygotowanie się i przystąpienie do egzaminu dyplomowego.

Departament prawa pracy Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w przygotowanych na naszą prośbę wyjaśnieniach potwierdza, że opisana przez nas zmiana stanu prawnego może być interpretowana w ten sposób, iż pracownik kończący studia podyplomowe w ramach podnoszenia kwalifikacji zawodowych, zgodnie z przepisami art. 103¹ - 103⁵ k.p., nie ma prawa do urlopu szkoleniowego. Warunkiem skorzystania w ostatnim roku studiów z należnego z mocy prawa urlopu szkoleniowego, o którym mowa w przepisie art. 103² par. 1 pkt 4 k.p., jest bowiem konieczność przygotowania pracy dyplomowej oraz przygotowania się i przystąpienia do egzaminu dyplomowego.

Osobom, które podnoszenie kwalifikacji zawodowych w formie studiów podyplomowych rozpoczęły przed dniem wejścia w życie wymienionego wcześniej rozporządzenia prawo do urlopu szkoleniowego przysługuje na zasadach dotychczasowych. Wynika to z art. 17 ust 1 ustawy z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 84, poz. 455), który stanowi, iż studia podyplomowe prowadzone w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy są prowadzone do ich zakończenia na zasadach dotychczasowych. W związku z tym, że ustawa ta weszła w życie także 1 października 2011 r. (art. 38 tej ustawy), wszyscy pracownicy - uczestnicy studiów podyplomowych, którzy naukę podjęli przed wskazaną datą, mają prawo do 21 dni urlopu szkoleniowego w ostatnim roku studiów, jeżeli program tych studiów przewidział złożenie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego. Treść wyjaśnienia MPiPS - poniżej.

Uchwalenie ustawy z 20 maja 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. nr 105, poz. 655), która wprowadziła do kodeksu pracy nowe przepisy w zakresie podnoszenia przez pracowników kwalifikacji zawodowych, nastąpiło w wyniku inicjatywy senackiej.

Zgodnie z art. 103[2] par. 1 pkt 4 k.p. pracownikowi podnoszącemu kwalifikacje zawodowe przysługuje urlop szkoleniowy w wymiarze 21 dni w ostatnim roku studiów - na przygotowanie pracy dyplomowej oraz przygotowanie się i przystąpienie do egzaminu dyplomowego. W świetle przepisów rozporządzenia ministra nauki i szkolnictwa wyższego z 19 grudnia 2008 r. w sprawie rodzajów tytułów zawodowych nadawanych absolwentom studiów i wzorów dyplomów oraz świadectw wydawanych przez uczelnie (Dz.U. nr 11, poz. 61), które obowiązywało do 30 września, departament wyrażał pogląd, iż prawo do urlopu szkoleniowego określonego w powołanym przepisie kodeksu pracy przysługuje także pracownikom podnoszącym kwalifikacje zawodowe na studiach podyplomowych, jeżeli są spełnione przesłanki wynikające z przepisu par. 8 powołanego rozporządzenia, tzn. jeżeli program takich studiów przewiduje złożenie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego.

1 października weszły w życie przepisy rozporządzenia ministra nauki i szkolnictwa wyższego z 1 września 2011 r. w sprawie tytułów zawodowych nadawanych absolwentom studiów, warunków wydawania oraz niezbędnych elementów dyplomów ukończenia studiów i świadectw ukończenia studiów podyplomowych oraz wzoru suplementu do dyplomu (Dz.U. nr 196, poz. 1167). Przepis par. 6 tego rozporządzenia wśród warunków wydania świadectwa ukończenia studiów podyplomowych wymienia m.in. "złożenie pracy końcowej lub egzaminu końcowego, jeżeli przewiduje to program kształcenia studiów podyplomowych". Taka zmiana stanu prawnego, w ocenie departamentu, może być interpretowana w ten sposób, że pracownik kończący studia podyplomowe w ramach podnoszenia kwalifikacji zawodowych, zgodnie z przepisami art. 103¹ - 103⁵ k.p., nie ma prawa do urlopu szkoleniowego.

Warunkiem skorzystania w ostatnim roku studiów z należnego z mocy prawa urlopu szkoleniowego, o którym mowa w przepisie art. 103² par. 1 pkt 4 k.p., jest bowiem konieczność przygotowania pracy dyplomowej oraz przygotowania się i przystąpienia do egzaminu dyplomowego. Odnosząc się natomiast do pracowników, którzy podnoszenie kwalifikacji zawodowych w formie studiów podyplomowych rozpoczęli przed dniem wejścia w życie obowiązującego rozporządzenia ministra nauki i szkolnictwa wyższego, należy uznać, że przysługuje im prawo do urlopu szkoleniowego na zasadach dotychczasowych. Powyższe wynika bowiem z art. 17 ust 1 ustawy z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 84, poz. 455 z późn. zm.), który stanowi, iż studia podyplomowe prowadzone w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy są prowadzone do ich zakończenia na zasadach dotychczasowych. Mając na względzie fakt, że powołana wyżej ustawa nowelizująca weszła w życie także 1 października 2011 r. (art. 38 tej ustawy), należy uznać, iż wszyscy pracownicy - uczestnicy studiów podyplomowych, którzy naukę podjęli przed wskazaną powyżej datą, mają prawo do 21 dni urlopu szkoleniowego w ostatnim roku studiów, jeżeli program tych studiów przewidział złożenie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego.

Ze względu na wcześniej zgłaszane wątpliwości interpretacyjne, powstałe na tle stosowania niektórych przepisów kodeksu pracy o podnoszeniu kwalifikacji zawodowych przez pracowników, a także biorąc pod uwagę przedstawione powyżej wątpliwości - wskazane jest dokonanie przeglądu tych przepisów.

Małgorzata Jankowska

malgorzata.jankowska@infor.pl