Wypłata za nadgodziny na podstawie ewidencji

Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej oznaczało konieczność skrócenia z 52 do 40 godzin tygodniowego czasu pracy strażaków. Zmiany wprowadził art. 1 pkt 19 ustawy z 6 maja 2005 r. o zmianie ustawy o Państwowej Straży Pożarnej.

Wcześniej czas służby strażaka nie mógł przekroczyć przeciętnie 40 godzin tygodniowo w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym sześciu miesięcy. Skrócenie maksymalnego czasu służby spowodowało jednak zmniejszenie stanu osobowego strażaków pełniących danego dnia.

W efekcie funkcjonariusze służący w Państwowej Straży Pożarnej często musieli dodatkowo pracować. Konieczne były więc zmiany umożliwiające wypłatę rekompensat tej grupie zawodowej.

Czas służby strażaków rozliczany jest dwa razy w roku. Dwa sześciomiesięczne okresy rozliczeniowe zostały określone w par. 15 ust. 4 rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych i administracji z 29 grudnia 2005 r. w sprawie pełnienia służby przez strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. nr 266, poz. 2247). Pierwszy okres rozpoczyna się 1 stycznia i kończy 30 grudnia, a drugi trwa od 1 lipca do 31 grudnia.

Ponadto art. 35 ust. 10 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej przewiduje możliwość przedłużenia czasu służby strażaka ponad normę 48 godzin, ale tylko w przypadku wprowadzenia podwyższonej gotowości operacyjnej w Państwowej Straży Pożarnej.

Do końca ubiegłego roku w zamian za dodatkowy czas służby strażakowi przysługiwał tylko czas wolny od służby w tym samym wymiarze w przyjętym okresie rozliczeniowym.

Problem jednak polegał na tym, że na przykład w czasie powodzi w związku ze zwiększonym zapotrzebowaniem trudno było tak zorganizować pracę, aby strażacy uczestniczący w akcjach ratunkowych mogli odpocząć.

Strażacy zatrudnieni w zmianowym rozkładzie czasu służby pracują w każdy dzień tygodnia według ustalonego miesięcznego harmonogramu. Miesięczne harmonogramy służby podaje się do wiadomości strażaków do 25. dnia każdego miesiąca poprzedzającego miesiąc objęty harmonogramem. W ramach codziennego rozkładu czasu służby strażak może być wyznaczony do pełnienia w dowolnym czasie dyżuru trwającego nie dłużej niż 24 godziny, po którym udziela się godzin wolnych od służby w odpowiednim wymiarze, lecz nie więcej niż 48 godzin, w dniach od poniedziałku do piątku. Czas wolny po dyżurze strażak z codziennego rozkładu czasu służby obowiązany jest wykorzystać w dniach roboczych bezpośrednio po odbytym dyżurze. W ramach zmianowego rozkładu czasu służby, funkcjonariusz taki może być wyznaczony do pełnienia dyżuru niewynikającego z harmonogramu, trwającego nie dłużej niż 24 godziny, po którym udziela się 48 godzin wolnych od służby. Potwierdzenie pełnienia dyżuru i udzielenie odpowiednio czasu wolnego następuje na podstawie wypełnionego druku. Dokument ten jest załącznikiem do regulaminów komend powiatowych. Do 31 grudnia 2010 r. udzielenie czasu wolnego odbywało się do końca danego okresu rozliczeniowego, a w wyjątkowych sytuacjach do końca następnego okresu. Teraz strażak ma prawo do otrzymania rekompensaty za dodatkowe godziny służby.

Funkcjonariusz straży, przybywając do jednostki, podpisuje listę obecności. Ze względu bowiem na charakter służby, także czas przebywania w godzinach pracy poza zakładem pracy podlega rejestracji. Aby nie było żadnych wątpliwości, ile czasu strażak spędził na służbie, komendy prowadzą ewidencję czasu pracy w godzinach nadliczbowych. Jednocześnie strażacy spóźniający się na służbę muszą odpracować swoje spóźnienie. Ten czas dodatkowej służby z tego tytułu nie jest jednak doliczany do nadgodzin. W każdym dniu służby funkcjonariuszom przysługuje przerwa. Strażakom zatrudnionym w systemie codziennym - 20 minut, a zatrudnionym w systemie zmianowym - 45 minut. Ten czas jest zaliczany do czasu służby.

Ubiegłoroczna powódź spowodowała konieczność wprowadzenia finansowej rekompensaty za dodatkową pracę strażaków biorących udział w usuwaniu jej skutków. Wypłacana strażakom za przedłużony czas służby rekompensata wynosi 60 proc. z 1/172 przeciętnego uposażenia obowiązującego w okresie rozliczeniowym (przeciętne uposażenie funkcjonariuszy stanowi wielokrotność kwoty bazowej, której wysokość ustaloną według odrębnych zasad określa ustawa budżetowa wraz z 1/12 równowartości nagrody rocznej). W chwili obecnej jest to kwota 13,76 zł brutto za 1 godzinę służby ponad normę 40-godzinną pełnioną ze względu na potrzeby służby. Nowelizacja ustawy o Państwowej Straży Pożarnej weszła w życie 1 stycznia 2011 r.

Ubiegłoroczna powódź spowodowała konieczność wprowadzenia finansowej rekompensaty za dodatkową pracę strażaków biorących udział w usuwaniu jej skutków

Czas służby strażaka nie może przekroczyć 40 godzin tygodniowo, ale służba ta może być przedłużona do 48 godzin tygodniowo

Funkcjonariusze Państwowej Straży Pożarnej za nadgodziny mogą otrzymać czas wolny lub finansową rekompensatę.

● strażakowi za nadgodziny należał się tylko czas wolny,

● funkcjonariusz miał prawo do 18 dni dodatkowego urlopu wypoczynkowego z tytułu pełnienia służby w warunkach szkodliwych dla zdrowia lub uciążliwych.

● strażak może odebrać sobie czas wolny za nadgodziny,

● funkcjonariusz ma prawo do rekompensaty wynoszącej 13,76 zł za każdą dodatkową godzinę,

● strażakowi przysługuje 13 dni dodatkowego urlopu.

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl

Ustawa z 29 października 2010 r. o zmianie ustawy o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. 239, poz. 1589).