Wstęp - Związki zawodowe mają współdecydować o PPK. Ale ich rola może być iluzoryczna

R ola związków zawodowych w procedurze tworzenia pracowniczych planów kapitałowych zostanie wzmocniona – taki przekaz towarzyszył już pierwszym informacjom medialnym po publikacji drugiej wersji projektu ustawy o PPK (pod koniec maja). Jednak do tej pory w zasadzie nikt nie pokusił się o ocenę nowych zapisów dotyczących udziału związków w systemie PPK. Dziś wypełniamy tę lukę. Na czym więc ma polegać wzmocnienie związków? Głos reprezentantów pracowników będzie lepiej słyszalny przede wszystkim przy wyborze instytucji prowadzącej PPK. Mają oni zyskać prawo współdecydowania o tym, kto zostanie operatorem nowego systemu. Jednak rozwiązanie to nie zawsze będzie funkcjonować w praktyce. Zdaniem niektórych ekspertów, nawet jeśli zatrudniającemu nie uda się dojść do porozumienia ze związkowcami i samodzielnie wybierze operatora, to taki wybór będzie ważny. Inni uważają, że nie, a wówczas o perator PPK może zostać narzucony (będzie nim PFR TFI, o ile w projekcie nie nastąpią zmiany m.in. na skutek wątpliwości konstytucyjnych Rządowego Centrum Legislacji). Niepokój komentatorów wzbudza też to, że proponowane rozwiązania są niedopracowane. W projekcie pojawiają się nawet takie szkolne błędy, jak wymóg porozumienia tylko z jedną organizacją zakładową. Teoretycznie również wtedy, gdy w firmie działa więcej związków. Co prawda, taka interpretacja nowych regulacji raczej nie wchodzi w grę. Niemniej jednak potrzeba zmian w projekcie nie ulega dyskusji. Niezbędne jest m.in. wprowadzenie trybu uzgadniania wspólnego stanowiska przez związki zawodowe czy określenie skutków niezajęcia stanowiska w terminie (czy uwalnia to pracodawcę od przymusu tworzenia PPK, czy tylko upoważnia go do podjęcia decyzji samodzielnie?). Poza tym pojawiają się wątpliwości co do samej istoty regulacji, tj. czy uzgadnianie operatora PPK ze związkami to odpowiednie rozwiązanie (i czy nie wystarczyłaby sama konsultacja) – zwłaszcza w sytuacji gdy za niemal każde niedotrzymanie terminu w kolejnych etapach budowy systemu PPK grozi dotkliwa kara. © ℗

Autopromocja

Konferencja online: Podatki 2026Przegląd zmian i nowelizacja przepisów w 2026 rokuSprawdź