Ceny paliw na świecie będą spadać

Jak pan ocenia 2023 r. na rynku ropy w porównaniu z poprzednimi latami?

Jesteśmy po trzech latach niespotykanych turbulencji, które nie miały podłoża ekonomicznego. Były to przede wszystkim pandemia i wojna w Ukrainie. Skutki tych turbulencji odczuwają wszystkie kraje i gospodarka globalna. Pozaekonomiczne przyczyny utrudniają przewidywanie, ponieważ naszą wiedzę czerpiemy z analizy przeszłych wydarzeń, a lata 2020–2023 były bezprecedensowe. W 2020 r. gospodarka globalna dosłownie stanęła w miejscu, popyt zamarł, transport się zatrzymał, kontenerowce utknęły nierozładowane, zostały zerwane łańcuchy dostaw, pojawiły się braki wielu krytycznych materiałów. Spadek popytu na paliwa przyspieszył rozpoczęty w 2008 r. proces zamykania rafinerii. W 2021 r. pandemia zelżała i gospodarka ruszyła z kopyta. Gdy obostrzenia pandemiczne zostały poluzowane, ludzie zaczęli kupować, podróżować, a firmy odbudowywać łańcuchy dostaw. Na taki przyrost popytu na ropę i paliwa, jaki miał miejsce w pierwszych siedmiu miesiącach 2021 r., w normalnych warunkach trzeba by czekać pięć lat. Ten gigantyczny przyrost popytu napotkał barierę mocy rafineryjnych, bo od stycznia 2020 r., z powodu braku popytu na świecie, zamykano kolejne rafinerie, a wiele projektów rafineryjnych wstrzymano. Rezultatem niedostatecznej podaży, wynikającej z braku wolnych mocy rafineryjnych, był niespotykany wcześniej wzrost cen paliw, który zaczął się pod koniec września 2021 r. Nagły wzrost cen gazu LNG sprawił, że energetyka na świecie, tam, gdzie były odpowiednie instalacje, przestawiała się z drogiego gazu na węgiel i na paliwa płynne, powodując wzrost ich cen.